Previous Verse
Next Verse

Shloka 150

अधोलोकवर्णनम् (Adholoka-varṇana) — Description of the Lower Worlds and Cosmographic Measures

ऊनमासाधिमासौ च कला काष्ठा मुहूर्त्तकाः / पौर्णमासी तथा ज्ञेया अमावास्या तथैव च / सिनीवाली कुहूश्चैव राका चानुमतिस्तथा

ūnamāsādhimāsau ca kalā kāṣṭhā muhūrttakāḥ / paurṇamāsī tathā jñeyā amāvāsyā tathaiva ca / sinīvālī kuhūścaiva rākā cānumatistathā

Следует знать неполный месяц и вставной месяц, а также меры времени: кала, каштха и мухурта. Так же следует знать Пурнима (полнолуние) и Амавасья (новолуние), а также Синивали, Куху, Рака и Анумати.

ūna-māsathe intercalary/deficient month
ūna-māsa:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootūna (प्रातिपदिक) + māsa (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Dual; तत्पुरुष-समास (विशेषणपूर्वपद)
adhi-māsathe additional month
adhi-māsa:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootadhi (उपसर्ग/अव्यय) + māsa (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Dual; तत्पुरुष-समास (उपपद/पूर्वपद)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक अव्यय)
kalāa kalā (unit of time)
kalā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkalā (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular
kāṣṭhāa kāṣṭhā (unit of time)
kāṣṭhā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkāṣṭhā (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular
muhūrttakāḥmuhūrtas (time-periods)
muhūrttakāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmuhūrtta-ka (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Plural; तद्धित/प्रत्ययान्त (क-प्रत्यय)
paurṇamāsīfull-moon day
paurṇamāsī:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootpaurṇamāsī (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular
tathāthus/likewise
tathā:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
FormAdverb (प्रकारवाचक अव्यय)
jñeyāshould be known
jñeyā:
Vidhi (विधि)
TypeVerb
Rootjñā (धातु)
FormGerundive/विधेयकृत्य (तव्यत्/यत्-प्रत्यय), Feminine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular; passive sense ‘to be known’
amāvāsyānew-moon day
amāvāsyā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootamāvāsyā (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular
tathā-evajust so/likewise indeed
tathā-eva:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय) + eva (अव्यय)
FormAdverb + emphatic particle (निश्चयार्थक)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक अव्यय)
sinīvālīSinīvālī (lunar day name)
sinīvālī:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsinīvālī (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular
kuhūḥKuhū (lunar day name)
kuhūḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkuhū (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular
ca-evaand indeed
ca-eva:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय) + eva (अव्यय)
FormConjunction + emphatic particle
rākāRākā (full-moon night/day name)
rākā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootrākā (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक अव्यय)
anumatīḥAnumatī (lunar day name)
anumatīḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootanumatī (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular
tathālikewise
tathā:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
FormAdverb (प्रकारवाचक अव्यय)