Shloka 128
अधोलोकवर्णनम् (Adholoka-varṇana) — Description of the Lower Worlds and Cosmographic Measures
Devanagari script
द्विषाष्टिना त्रयोविंशन्मात्रायाश्च कला भवेत् / चत्वारि शत्सहस्राणि शतान्यष्टौ च विद्युतः
Transliteration
dviṣāṣṭinā trayoviṃśanmātrāyāśca kalā bhavet / catvāri śatsahasrāṇi śatānyaṣṭau ca vidyutaḥ
Translation
Из двадцати трёх мāтр, по счёту «шестьдесят два», образуется одна калā. А число видьютов названо: от четырёх до шести тысяч, и ещё восемьсот.
Word by Word
द्विषाष्टिनाby one hundred and twenty
द्विषाष्टिना:
Karana (करण/instrument)
TypeNoun
Rootdvi-ṣāṣṭi (प्रातिपदिक)
Formद्विगु-समास (द्वे षाष्टिः = 120); तृतीया एकवचन (Instrumental singular): 'by/with 120'
त्रयोविंशन्मात्रायाःof twenty-three mātrās
त्रयोविंशन्मात्रायाः:
Sambandha (सम्बन्ध/genitive)
TypeNoun
Roottrayo-viṃśat + mātrā (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (त्रयोविंशत्=23; तस्याः मात्रा); स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी एकवचन (Genitive singular)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
कलाa kalā
कला:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootkalā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन
भवेत्would be/constitute
भवेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootbhū (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन
चत्वारिfour
चत्वारि:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootcatvāri (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन (agreeing with sahasrāṇi)
शत्सहस्राणिhundred-thousands
शत्सहस्राणि:
Karta (कर्ता/subject)
TypeNoun
Rootśat + sahasra (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (शतानि सहस्राणि = hundred-thousands); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन
शतानिhundreds
शतानि:
Pratijñā/Predicate (विधेय)
TypeNoun
Rootśata (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन
अष्टौeight
अष्टौ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootaṣṭa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन (numeral form used for count)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
विद्युतःvidyuts (lightning-units)
विद्युतः:
Adhikarana/Reference (अधिकरण/सन्दर्भ)
TypeNoun
Rootvidyut (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन