Previous Verse
Next Verse

Shloka 12

रावणवधदर्शनम्

Lament of the Rākṣasa Women upon Seeing Rāvaṇa Slain

येनमित्रासितःशक्रोयेनवित्रासितोयमः ।येनवैश्रवणोराजापुष्पकेणवियोजितः ।।।।गन्धर्वाणामृषीणां च सुराणां च महात्मनाम् ।भयंयेनरणेदत्तंसोऽयंशेतेरणेहतः ।।।।

yena mitrāsitaḥ śakro yena vitrāsito yamaḥ | yena vaiśravaṇo rājā puṣpakeṇa viyojitaḥ || gandharvāṇām ṛṣīṇāṃ ca surāṇāṃ ca mahātmanām | bhayaṃ yena raṇe dattaṃ so 'yaṃ śete raṇe hataḥ ||

Aquele diante de quem tremeram até Śakra e Yama; aquele que privou o rei Vaiśravaṇa do Puṣpaka; aquele que, na batalha, lançou temor sobre Gandharvas, Ṛṣis e os deuses de grande alma—agora jaz, morto, no campo de guerra.

येनby whom
येन:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; सम्बन्धवाचक (relative pronoun)
मित्रासितःapproached/assailed (as an enemy)
मित्रासितः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmitra + āsita (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (मित्रेण आसितः/आसितः=आसादितः/उपस्थितः इति भावः), क्त (PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (of śakraḥ)
शक्रःIndra
शक्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootśakra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
येनby whom
येन:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया, एकवचन; सम्बन्धवाचक
वित्रासितःterrified
वित्रासितः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootvi + tras (धातु) + vitrāsita (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formणिजन्त-क्त (causative PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (of yamaḥ)
यमःYama
यमः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
येनby whom
येन:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया, एकवचन; सम्बन्धवाचक
वैश्रवणःVaiśravaṇa (Kubera)
वैश्रवणः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvaiśravaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
राजाking
राजा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootrājan (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेष्य (apposition to vaiśravaṇaḥ)
पुष्पकेणby the Pushpaka (chariot)
पुष्पकेण:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootpuṣpaka (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
वियोजितःdeprived/separated
वियोजितः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootvi + yuj (धातु) + viyojita (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formणिजन्त-क्त (causative PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (of vaiśravaṇaḥ)

"By whom Indra feared, by whom Yama feared, at whom king Visrava feared, by whom Pushpaka was deprived to Kubera in war, by whom Gandharvas and ascetics were afraid of, by whom high souled Suras were afraid of lies in the battlefield asleep."

R
Rāvaṇa
Ś
Śakra (Indra)
Y
Yama
V
Vaiśravaṇa (Kubera)
P
Puṣpaka (vimāna)
G
Gandharvas
Ṛṣis
S
Suras (gods)
B
Battlefield (raṇa)

FAQs

It teaches that power without dharma is unstable: even the mightiest who terrify gods and sages can fall; satya of mortality humbles all.

The mourning women recall Rāvaṇa’s former conquests and terror, contrasting that past glory with his present state—slain on the battlefield.

Moral reflection through grief—recognizing the impermanence of worldly dominance.