Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

अशोकवनिकाविचारः

Survey of the Aśoka Grove and its Enchanted Landscape

स तु संहृष्टसर्वाङ्गः प्राकारस्थो महाकपिः।पुष्पिताग्रान्वसन्तादौ ददर्श विविधान् द्रुमान्।।।।सालानशोकान् भव्यांश्च चंपकांश्च सुपुष्पितान्।उद्दालकान्नागवृक्षांश्चूतान्कपिमुखानपि।।।।

sa tu saṃhṛṣṭasarvāṅgaḥ prākārastho mahākapiḥ |

puṣpitāgrān vasantādau dadarśa vividhān drumān ||

sālān aśokān bhavyāṃś ca campakāṃś ca supuṣpitān |

uddālakān nāgavṛkṣāṃś cūtān kapimukhān api ||

De pé sobre o muro do recinto, o grande macaco Hanumān, exultante em todos os membros, viu no começo da primavera muitas árvores de várias espécies, com as copas floridas: sāla e aśoka, esplêndidos campaka em plena floração, bem como uddālaka, árvores nāga e mangueiras cujos frutos avermelhados eram comparados ao focinho de um macaco.

सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्; सर्वनाम (pronoun)
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/वाक्य-सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle), विरोध/विशेषार्थक (but/indeed)
संहृष्ट-सर्व-अङ्गःwith all limbs thrilled
संहृष्ट-सर्व-अङ्गः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसंहृष्ट (कृदन्त; √हृष् (धातु) + सम् उपसर्ग, क्त) + सर्व (प्रातिपदिक) + अङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; बहुव्रीहिः (one whose all limbs are thrilled/contracted)
प्राकार-स्थःstanding on/at the rampart
प्राकार-स्थः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्राकार (प्रातिपदिक) + स्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; सप्तमी-तत्पुरुषः (prākāre sthitaḥ)
महाकपिःthe great monkey (Hanuman)
महाकपिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + कपि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मधारयः (great monkey)
पुष्पित-अग्रान्with blossoming tops
पुष्पित-अग्रान्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootपुष्पित (कृदन्त; √पुष्प् (धातु) + क्त) + अग्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative), बहुवचनम्; कर्मधारयः (flowered-topped)
वसन्त-आदौat the beginning of spring
वसन्त-आदौ:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootवसन्त (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, सप्तमी-विभक्तिः (Locative), एकवचनम्; सप्तमी-तत्पुरुषः (at the beginning of spring)
ददर्शsaw
ददर्श:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√दृश् (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect), परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः (3rd person), एकवचनम्
विविधान्various
विविधान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootविविध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्
द्रुमान्trees
द्रुमान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootद्रुम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्

Shaken vigorously by Hanuman of great speed, the trees shed their blooms of variegated colours.

H
Hanumān
A
Aśoka-vana (Aśoka grove)
P
prākāra (boundary wall)
S
sāla trees

FAQs

The verse sets the scene for Hanumān’s dharmic mission—he enters a place of beauty not for enjoyment but to serve Rāma’s righteous purpose: locating Sītā and advancing truth and justice.

Hanumān, having entered Laṅkā, stands on the boundary wall and surveys the springtime trees of the Aśoka grove.

Focused vigilance (apramāda): Hanumān observes keenly and prepares to act with purpose rather than distraction.