Previous Verse
Next Verse

Shloka 81

शरत्प्रवेशे रामविलापः तथा सुग्रीवप्रमादे लक्ष्मणप्रेषणम्

Autumn’s Onset: Rama’s Lament and Lakshmana Sent to Sugriva

न च सङ्कुचितः पन्था येन वाली हतो गतः।समये तिष्ठ सुग्रीव मा वालिपथमन्वगाः।।

na ca saṅkucitaḥ panthā yena vālī hato gataḥ |

samaye tiṣṭha sugrīva mā vālipatham anvagāḥ ||

O caminho por onde Vālī foi—abatido—não está fechado. Mantém-te no acordo, Sugriva; não sigas o caminho de Vālī.

not
:
Sambandha (सम्बन्ध/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध
and
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
सङ्कुचितःnarrow/contracted
सङ्कुचितः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसङ्कुचित (प्रातिपदिक)
Formक्त (PPP) ‘contracted/narrow’; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘पन्थाः’ इति विशेषणम्
पन्थाःthe path
पन्थाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपथिन्/पन्था (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (कर्ता), एकवचन
येनby which
येन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; तृतीया (करण), एकवचन
वालीVali
वाली:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवालिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
हतःkilled
हतः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootहन् (धातु)
Formक्त (PPP) ‘killed’; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘वाली’ इति विशेषणम्
गतःgone (to death)
गतः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootगम् (धातु)
Formक्त (PPP) ‘gone’; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘वाली’ इति विशेषणम्
समयेat the appointed time/as per pledge
समये:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसमय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन
तिष्ठstand/abide
तिष्ठ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
सुग्रीवO Sugriva
सुग्रीव:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसुग्रीव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
माdo not
मा:
Sambandha (सम्बन्ध/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootमा (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध (prohibitive particle)
वालिपथम्Vali's path (path to death)
वालिपथम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवालि-पथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; तत्पुरुषः (वालिनः पथः)
अन्वगाःfollow/go after
अन्वगाः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअनु-गम् (धातु)
Formलुङ् (अनद्यतनभूत/आज्ञार्थे prohibitive with मा), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

'The route by which Vali departed, killed by me has not been closed. O Sugriva! you ought to abide by the pledge given. Do not follow the path of Vali.

S
Sugriva
V
Vali
R
Rama

FAQs

Dharma as fidelity to one’s word: a pledged duty must be honored, and neglect brings consequences comparable to Vālī’s downfall.

Rāma warns Sugrīva that the same means by which Vālī was punished remain available if Sugrīva violates the pact.

Commitment to satya (truthfulness in promises) and disciplined governance—ruling requires keeping agreements.