Shloka 13
उत्तरो बृहन्नडां सारथ्याय नियुङ्क्ते — Uttara Appoints Bṛhannadā as Charioteer
Devanagari script
इष्वस्त्रे निपुणो योध: सदा वीरश्न मे सुतः । तस्य तत् सत्यमेवास्तु मनुष्येन्द्रस्य भाषितम्,“मेरा वह लाड़ला बेटा बाण चलाने तथा अन्यान्य अस्त्रोंके प्रयोगकी कलामें भी निपुण, सदा युद्धके लिये उद्यत रहनेवाला और वीर है।” उन महाराजका यह कथन आज सत्य सिद्ध होना चाहिये
Translation
“Meu filho querido é um guerreiro hábil no arco e no uso de outras armas, sempre pronto para a batalha e valente. Que as palavras do rei dos homens se provem verdadeiras hoje.”
Word by Word
इष्वस्त्रेin archery / in the bow-weapon (use of arrows)
इष्वस्त्रे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootइष्वस्त्र
FormNeuter, Locative, Singular
निपुणःskilled
निपुणः:
Karta
TypeAdjective
Rootनिपुण
FormMasculine, Nominative, Singular
योधःwarrior
योधः:
Karta
TypeNoun
Rootयोध
FormMasculine, Nominative, Singular
सदाalways
सदा:
TypeIndeclinable
Rootसदा
वीरःbrave, heroic
वीरः:
Karta
TypeAdjective
Rootवीर
FormMasculine, Nominative, Singular
मेmy
मे:
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormGenitive, Singular
सुतःson
सुतः:
Karta
TypeNoun
Rootसुत
FormMasculine, Nominative, Singular
तस्यof him / his
तस्य:
TypePronoun
Rootतद्
FormGenitive, Singular
तत्that (statement/thing)
तत्:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Nominative, Singular
सत्यम्true
सत्यम्:
Karta
TypeNoun
Rootसत्य
FormNeuter, Nominative, Singular
एवindeed, certainly
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
अस्तुlet it be
अस्तु:
TypeVerb
Rootअस्
FormImperative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada
मनुष्येन्द्रस्यof the lord of men (king)
मनुष्येन्द्रस्य:
TypeNoun
Rootमनुष्येन्द्र
FormMasculine, Genitive, Singular
भाषितम्utterance, statement
भाषितम्:
Karta
TypeNoun
Rootभाषित
FormNeuter, Nominative, Singular
Speaker
वैशमग्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes