Previous Verse
Next Verse

Shloka 37

कण्वोपदेशः—नश्वरबलविवेकः तथा मातलिगुणकेश्याः आख्यानारम्भः

Kaṇva’s Counsel on Impermanent Power; Opening of the Mātali–Guṇakeśī Narrative

दान्तः क्षान्तो मृदुः सौम्य: प्रजा: पालय पार्थिव । मा सम भूय: क्षिपे: कंचिदविदित्वा बलाबलम्‌,'भूपाल! तुम विनीतबुद्धि, लोभशूनन्‍्य, अहंकाररहित, मनस्वी, जितेन्द्रिय, क्षमाशील, कोमलस्वभाव और सौम्य होकर प्रजाका पालन करो। फिर कभी दूसरोंके बलाबलको जाने बिना किसीपर आक्षेप न करना

dāntaḥ kṣānto mṛduḥ saumyaḥ prajāḥ pālaya pārthiva | mā sama bhūyaḥ kṣipeḥ kaṃcid aviditvā balābalam ||

Rama disse: “Ó rei, governa e protege os teus súbditos com autocontrole, paciência, brandura e um ânimo calmo e benevolente. Nunca mais censures ou ataques alguém sem antes compreender a sua verdadeira força e fraqueza.”

दान्तःself-controlled
दान्तः:
Karta
TypeAdjective
Rootदान्त (√दम्)
FormMasculine, Nominative, Singular
क्षान्तःpatient/forbearing
क्षान्तः:
Karta
TypeAdjective
Rootक्षान्त (√क्षम्)
FormMasculine, Nominative, Singular
मृदुःgentle
मृदुः:
Karta
TypeAdjective
Rootमृदु
FormMasculine, Nominative, Singular
सौम्यःkind/benign
सौम्यः:
Karta
TypeAdjective
Rootसौम्य
FormMasculine, Nominative, Singular
प्रजाःsubjects/people
प्रजाः:
Karma
TypeNoun
Rootप्रजा
FormFeminine, Accusative, Plural
पालयprotect/govern
पालय:
Karta
TypeVerb
Root√पाल्
FormImperative, Second, Singular, Parasmaipada
पार्थिवO king
पार्थिव:
Sampradana
TypeNoun
Rootपार्थिव
FormMasculine, Vocative, Singular
माdo not
मा:
TypeIndeclinable
Rootमा
समःequal/partial (i.e., biased as equal?)
समः:
Karta
TypeAdjective
Rootसम
FormMasculine, Nominative, Singular
भूयःagain/further
भूयः:
TypeIndeclinable
Rootभूयस्
क्षिपेःyou should cast/accuse/throw (at)
क्षिपेः:
Karta
TypeVerb
Root√क्षिप्
FormInjunctive/Prohibitive (with मा), Second, Singular, Parasmaipada
कंचित्anyone (someone)
कंचित्:
Karma
TypePronoun
Rootकश्चित्
FormMasculine, Accusative, Singular
अविदित्वाwithout knowing / not having ascertained
अविदित्वा:
TypeIndeclinable
Rootअविदित्वा (√विद्)
FormAbsolutive (त्वा), Active
बलstrength
बल:
Karma
TypeNoun
Rootबल
FormNeuter, Accusative, Singular
अबलम्weakness/lack of strength
अबलम्:
Karma
TypeNoun
Rootअबल
FormNeuter, Accusative, Singular

राम उवाच

R
Rama
P
Pārthiva (a king/ruler)
P
Prajāḥ (subjects/people)