Shloka 48
उद्योगपर्व — अध्याय ५४: दुर्योधनस्य धृतराष्ट्रं प्रति बलप्रशंसन-युक्तः आश्वासनवादः
Duryodhana’s Reassurance and Force-Praise to Dhritarashtra
Devanagari script
पित्रा ह्ुक्त: प्रसन्नेन नाकामस्त्वं मरिष्यसि | राजन! भीष्मजीको मारनेवाला तो कोई है ही नहीं; क्योंकि उनके पिताने प्रसन्न होकर उन्हें यह वरदान दिया है कि तुम अपनी इच्छाके बिना नहीं मरोगे ।। ४७ ह ।। ब्रह्मर्षेश्न भरद्वाजाद् द्रोणो द्रोण्यामजायत
Transliteration
pitṛā hy uktaḥ prasannena nākāmas tvaṃ mariṣyasi | rājan! bhīṣmajī ko māraṇevālā to koī hai hī nahīṃ; kyoṃki unke pitā ne prasanna hokar unheṃ yah varadān diyā hai ki tum apnī icchā ke binā nahīṃ maroge ||
Translation
«Seu pai, satisfeito, concedeu-lhe esta dádiva: “Não morrerás contra a tua própria vontade.” Por isso, ninguém pode matar Bhīṣma.»
Word by Word
पित्राby (his) father
पित्रा:
Karana
TypeNoun
Rootपितृ
FormMasculine, Instrumental, Singular
उक्तःspoken/said (to)
उक्तः:
Karta
TypeVerb
Rootवच्
FormMasculine, Nominative, Singular, Past passive participle (क्त)
प्रसन्नेनby the pleased (one)
प्रसन्नेन:
Karana
TypeAdjective
Rootप्रसन्न
FormMasculine, Instrumental, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
अकामःunwilling / without desire
अकामः:
Karta
TypeAdjective
Rootअकाम
FormMasculine, Nominative, Singular
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Form—, Nominative, Singular
मरिष्यसिyou will die
मरिष्यसि:
TypeVerb
Rootमृ
FormSimple future (लृट्), Second, Singular, Parasmaipada
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
ब्रह्मर्षेःfrom the brahmarṣi
ब्रह्मर्षेः:
Apadana
TypeNoun
Rootब्रह्मर्षि
FormMasculine, Ablative, Singular
भरद्वाजात्from Bharadvāja
भरद्वाजात्:
Apadana
TypeNoun
Rootभरद्वाज
FormMasculine, Ablative, Singular
द्रोणःDroṇa
द्रोणः:
Karta
TypeNoun
Rootद्रोण
FormMasculine, Nominative, Singular
द्रोण्याम्in a trough/vessel (dronī)
द्रोण्याम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootद्रोणी
FormFeminine, Locative, Singular
अजायतwas born
अजायत:
TypeVerb
Rootजन्
FormImperfect (लङ्), Third, Singular, Ātmanepada
Speaker
दुर्योधन उवाच
Characters & Entities
D
DuryodhanaB
BhishmaB
Bhishma’s father (Śāntanu)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes