देवतापितृप्रश्नः — Nārada at Badarīāśrama: the ultimate referent of daiva and pitṛ worship
न मातृपुत्रबान्धवा न संस्तुतः प्रियो जन: । अनुव्रजन्ति संकटे व्रजन्तमेकपातिनम्
na mātṛ-putra-bāndhavā na saṁstutaḥ priyo janaḥ | anuvrajanti saṅkaṭe vrajantaṁ eka-pātinam ||
Vyāsa disse: “Na hora da crise, nem mãe, nem filho, nem parentes—nem mesmo as pessoas queridas, louvadas e celebradas—seguem aquele que parte sozinho pela estrada do além. O ensinamento é que a morte e a passagem ao outro mundo devem ser enfrentadas individualmente; por isso, apoia-te no teu próprio dharma e na disciplina interior, e não nos apegos mundanos.”
व्यास उवाच
At death and in the decisive crisis of departing for the next world, one goes alone; even the closest and most celebrated loved ones cannot accompany. Therefore one should cultivate dharma, virtue, and preparedness within oneself rather than depending on social ties.
Vyāsa delivers a reflective instruction in the Śānti Parva, emphasizing the solitary nature of the soul’s departure and using it to counsel detachment from reliance on family and worldly praise.