Previous Verse
Next Verse

Shloka 63

Adhyāya 166: Kṛtaghna-doṣa (कृतघ्नदोषः) — the fault of ingratitude and the limits of expiation

ग्रासाच्छादनमात्र तु दद्यादिति निदर्शनम्‌ । (ब्रह्मचारी द्विजेभ्यश्व दत्त्वा पापात्‌ प्रमुच्यते ।) कुरुनन्दन! जो अकारण ही पिता, माता और गुरुका परित्याग करता है, वह पतित हो जाता है। उसे केवल अन्न और वस्त्र दे और पैतृकसम्पत्तिसे वंचित कर दे। वह ब्रह्मचर्य- व्रतका पालन करते हुए ब्राह्मणोंको दान दे (और पिता-माता आदिका पूर्ववत्‌ आदर करने लगे) तो उस पापसे मुक्त हो जाता है, यही धर्मशास्त्रोंका निर्णय है ।। ६२ $ ।। भारयायां व्यभिचारिण्यां निरुद्धायां विशेषतः । यत्‌ पुंस: परदारेषु तदेनां चारयेद्‌ ब्रतम,यदि पत्नीने व्यभिचार किया हो और विशेषत: इस कार्यमें पकड़ ली गयी हो तो परायी सत्रीसे व्यभिचार करनेवाले पुरुषके लिये जो प्रायश्नित्तरूप व्रत बताया गया है, वही उससे भी करावे

grāsācchādanamātra tu dadyāditi nidarśanam | (brahmacārī dvijebhyaś ca dattvā pāpāt pramucyate |) kurunandana! yo akāraṇaṃ hi pitaraṃ mātaraṃ gurum ca parityajati sa patito bhavati | tasmai kevalam annaṃ vastraṃ ca dadyāt, paitṛkasampattito vāñcayet | sa brahmacaryavratam pālayan brāhmaṇebhyo dānaṃ dadāti (ca pitaramātṛgurūn pūrvavad ādarayitum ārabhate) tadā sa pāpāt pramucyate—iti dharmaśāstrāṇāṃ niścayaḥ || 62 || bhāryāyāṃ vyabhicāriṇyāṃ niruddhāyāṃ viśeṣataḥ | yat puṃsaḥ paradāreṣu tad enāṃ cārayet vratam ||

Bhīṣma disse: “Como regra ilustrativa, deve-se dar apenas alimento e vestes. Ó alegria dos Kurus, quem, sem motivo, abandona pai, mãe e mestre torna-se um caído. Conceda-se-lhe somente sustento e roupas, e exclua-se do patrimônio ancestral. Se, observando o voto de celibato, ele fizer dádivas aos brâmanes e voltar a honrar seus pais e seu mestre como antes, fica livre desse pecado—tal é a decisão assentada dos textos de dharma. Do mesmo modo, se uma esposa cometeu adultério—sobretudo se foi apanhada e contida—deve-se impor-lhe o mesmo voto expiatório prescrito ao homem que viola a esposa de outrem.”

ग्रासmouthful, morsel (of food)
ग्रास:
Karma
TypeNoun
Rootग्रास
FormMasculine, Nominative, Singular
आच्छादनcovering, clothing
आच्छादन:
Karma
TypeNoun
Rootआच्छादन
FormNeuter, Nominative, Singular
मात्रम्only, merely (as much as)
मात्रम्:
Karma
TypeAdjective
Rootमात्र
FormNeuter, Accusative, Singular
तुbut, however
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
दद्यात्should give
दद्यात्:
TypeVerb
Rootदा
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada
इतिthus (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
निदर्शनम्illustration, indication, example
निदर्शनम्:
TypeNoun
Rootनिदर्शन
FormNeuter, Nominative, Singular
ब्रह्मचारीa celibate student (brahmacārin)
ब्रह्मचारी:
Karta
TypeNoun
Rootब्रह्मचारिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
द्विजेभ्यःto the twice-born (Brahmins etc.)
द्विजेभ्यः:
Sampradana
TypeNoun
Rootद्विज
FormMasculine, Dative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
दत्त्वाhaving given
दत्त्वा:
TypeVerb
Rootदा
Formक्त्वा (absolutive/gerund)
पापात्from sin
पापात्:
Apadana
TypeNoun
Rootपाप
FormNeuter, Ablative, Singular
प्रमुच्यतेis released, becomes free
प्रमुच्यते:
TypeVerb
Rootप्र + मुच्
FormPresent, 3rd, Singular, Atmanepada (passive sense)

भीष्म उवाच

B
Bhishma
K
Kurunandana (address to Yudhishthira)
F
father
M
mother
G
guru (teacher)
B
Brahmins (brāhmaṇāḥ)
W
wife (bhāryā)