Shloka 45

Daṇḍa-svarūpa-nirūpaṇa

The Nature, Forms, and Function of Daṇḍa

Devanagari script

विद्या तपो वा विपुलं धनं वा सर्व होतद्‌ व्यवसायेन शक्‍्यम्‌ | बुद्धयायत्तं तन्निवसेद्‌ देहवत्सु तस्माद्‌ विद्याद्‌ व्यवसायं प्रभूतम्‌,विद्या, तप तथा प्रचुर धन--ये सब उद्योगसे प्राप्त हो सकते हैं। वह उद्योग प्राणियोंमें बुद्धिके अधीन होकर रहता है; अतः उद्योगको ही समस्त कार्योंकी सिद्धिका पर्याप्त साधन समझे

Transliteration

vidyā tapo vā vipulaṃ dhanaṃ vā sarvaṃ hy etad vyavasāyena śakyam | buddhyāyattaṃ tan nivased dehavatṣu tasmād vidyād vyavasāyaṃ prabhūtam ||

Translation

Disse Bhishma: O saber, a austeridade, ou mesmo a riqueza abundante—tudo isso pode ser alcançado por meio de esforço determinado. Esse esforço habita nos seres encarnados como algo governado pelo intelecto; portanto, deve-se compreender o empenho resoluto como um meio poderoso e suficiente para a realização de todos os objetivos.

Word by Word

• {'vidyā': 'knowledge, learning', 'tapas': 'austerity, disciplined practice', 'vipulam': 'abundant, extensive', 'dhanam': 'wealth, riches', 'sarvam etat': 'all this (all such attainments)', 'vyavasāyena': 'by effort, determined resolve, enterprise', 'śakyam': 'possible, achievable', 'buddhy-āyattam': 'dependent on / governed by intellect', 'nivased': 'dwells, resides', 'dehavatṣu': 'in embodied beings, among those with bodies', 'tasmāt': 'therefore', 'vidyāt': 'one should know/understand', 'prabhūtam': 'great, powerful, abundant (as a means)'}

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

• Bhīṣma