Shloka 49
कार्त्तिकेयाभिषेकः — Consecration of Kārttikeya and the Enumeration of His Retinue
महामति ब्रह्माने जगत्के भिन्न-भिन्न पदार्थोंके ऊपर देवता, गन्धर्व, राक्षस, यक्ष, भूत, नाग और पक्षियोंका आधिपत्य पहलेसे ही निर्धारित कर रखा था। साथ ही वे कुमारको भी आधिपत्य करनेमें समर्थ मानते थे ।। ततो मुहूर्त स ध्यात्वा देवानां श्रेयसि स्थित: । सैनापत्यं ददौ तस्मै सर्वभूतेषु भारत,भरतनन्दन! तदनन्तर देवगणोंके मंगल-सम्पादनमें तत्पर हुए ब्रह्माने दो घड़ीतक चिन्तन करनेके पश्चात् सब प्राणियोंमें श्रेष्ठ कार्तिकेयको सम्पूर्ण देवताओंका सेनापति पद प्रदान किया
tato muhūrtaṃ sa dhyātvā devānāṃ śreyasi sthitaḥ | saināpatyaṃ dadau tasmai sarvabhūteṣu bhārata ||
Brahmā, de grande sabedoria, já havia determinado desde outrora o senhorio sobre as diversas ordens do mundo: aos deuses, aos Gandharvas, aos Rākṣasas, aos Yakṣas, aos Bhūtas, aos Nāgas e às aves. E também considerava o Kumāra apto a governar. Então Brahmā, zelando pelo bem dos deuses, refletiu por um breve momento; e depois, ó Bhārata, concedeu-lhe o posto de comandante-em-chefe de todas as hostes divinas, reconhecendo-o como o mais eminente entre todos os seres.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Authority should be granted after careful deliberation and for the welfare (śreyas) of the community; leadership is justified when grounded in competence and the aim of protecting order.
Brahmā pauses to reflect and then appoints Kārttikeya (Kumāra/Skanda) as the commander-in-chief of the gods, recognizing him as foremost among beings for this role.