Previous Sutra
Next Sutra

Sutra 7

यथा मदान्धो हस्ती मत्तेनाधिष्ठितो यद् यदासादयति तत्सर्वं प्रमृद्नाति एवमयमशास्त्रचक्षुरन्धो राजा पौरजानपदवधायाभ्युत्थितः शक्यमस्य प्रतिहस्तिप्रोत्साहनेनापकर्तुममर्षः क्रियतामिति क्रुद्धवर्गमुपजापयेत् ॥ कZ_०१.१४.०७ ॥

yathā madāndho hastī mattenādhiṣṭhito yad yad āsādayati tat sarvaṃ pramṛdnāti evam ayam aśāstracakṣur-andho rājā paurajānapadavadhāyābhyutthitaḥ śakyam asya pratihasti-protsāhanenāpakartum amarṣaḥ kriyatām iti kruddhavargam upajāpayet

Assim como um elefante cegado pelo cio, dominado por sua excitação, esmaga tudo o que alcança, do mesmo modo este rei, cego por não ter o “olho da política”, ergueu-se para destruir os habitantes da cidade e do campo. É possível contê-lo incentivando um “elefante contrário”; organize-se a indignação — assim deve-se subornar o grupo dos irados.

यथाjust as; as
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
Formसम्बन्धाव्ययम् (उपमानार्थे)
मद-अन्धःblind due to rut/intoxication
मद-अन्धः:
TypeNoun/Adjective
Rootअन्ध
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन (विशेषणम्)
हस्तीan elephant
हस्ती:
TypeNoun
Rootहस्तिन्
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन
मत्तेनby/with intoxication; being in musth
मत्तेन:
TypeAdjective
Rootमत्त
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-एकवचन (हेतौ/साधने)
अधिष्ठितःoverpowered/possessed; mounted upon
अधिष्ठितः:
TypeVerb (Participle)
Rootअधि-स्था
Formकृदन्तः (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; कर्मणि/भावे ‘mounted/possessed/overpowered’
यत्whatever (which)
यत्:
TypePronoun
Rootयद्
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन (यद्-तद् सम्बन्धः)
यत्whatever (each thing that)
यत्:
TypePronoun
Rootयद्
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन (पुनरुक्तिः—यद् यद्)
आसादयतिcomes upon; encounters; reaches
आसादयति:
TypeVerb
Rootआ-√सद्
Formलट्, परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
तत्that
तत्:
TypePronoun
Rootतद्
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन
सर्वम्all of it; entirely
सर्वम्:
TypePronoun/Adjective
Rootसर्व
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन
प्रमृद्नातिcrushes; tramples down
प्रमृद्नाति:
TypeVerb
Rootप्र-√मृद्
Formलट्, परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
एवम्so; in the same way
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
Formउपमानोपसंहारार्थे अव्ययम्
अयम्this (man)
अयम्:
TypePronoun
Rootइदम्
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन
अ-शास्त्र-चक्षुः-अन्धःblind, having no eye of śāstra (i.e., ignorant of statecraft)
अ-शास्त्र-चक्षुः-अन्धः:
TypeNoun/Adjective
Rootअन्ध
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; ‘यस्य शास्त्रं चक्षुः नास्ति सः’
राजाthe king
राजा:
TypeNoun
Rootराजन्
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन
पौर-जनपद-वधायfor the killing/destruction of citizens and rural folk
पौर-जनपद-वधाय:
TypeNoun
Rootवध
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-एकवचन (प्रयोजनार्थे); ‘पौराणां जनपदानां च वधः’
अभ्युत्थितःrisen up; set out; become active
अभ्युत्थितः:
TypeVerb (Participle)
Rootअभि-उत्-√स्था
Formकृदन्तः (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन
शक्यम्possible; feasible
शक्यम्:
TypeAdjective (verbal)
Rootशक्य
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-एकवचन; विधेयविशेषणम्
अस्यof him; his
अस्य:
TypePronoun
Rootइदम्
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-एकवचन
प्रतिहस्ति-प्रोत्साहनेनby inciting a counter-elephant (i.e., by deploying an opposing force)
प्रतिहस्ति-प्रोत्साहनेन:
TypeNoun
Rootप्रोत्साहन
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-एकवचन; ‘प्रतिहस्तिना प्रोत्साहनम्’
अपकर्तुम्to harm; to do damage; to thwart
अपकर्तुम्:
TypeVerb (Infinitive)
Rootअप-√कृ
Formतुमुन् (infinitive)
अमर्षःresentment; indignation
अमर्षः:
TypeNoun
Rootअमर्ष
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन
क्रियताम्let it be done; should be made
क्रियताम्:
TypeVerb
Root√कृ
Formलोट्, आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि-प्रयोगः (passive imperative)
इतिthus; saying so
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
Formइत्यादि-परामर्शे अव्ययम् (उद्धरणसमाप्तिः)
क्रुद्ध-वर्गम्the enraged faction/group
क्रुद्ध-वर्गम्:
TypeNoun
Rootवर्ग
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन; ‘क्रुद्धः वर्गः’
उपजापयेत्should cause to be privately persuaded/indoctrinated; should work upon (them)
उपजापयेत्:
TypeVerb
Rootउप-√जप् (caus.)
Formविधिलिङ्, परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; णिच् (causative)
R
rājā (king)
P
paura (townspeople)
J
jānapada (countryside)
K
kruddhavarga (angry faction)

FAQs

A calibrated counterweight—another power center (leader, faction, militia, or coalition) mobilized to restrain a destructive ruler.

By presenting action as protection of the populace against a ruler portrayed as policy-blind and violently unrestrained.