Previous Sutra
Next Sutra

Sutra 16

अरिसम्पद्युक्तः सामन्तः शत्रुः व्यसनी यातव्यः अनपाश्रयो दुर्बलाश्रयो वोच्छेदनीयः विपर्यये पीडनीयः कर्शनीयो वा ॥ कZ_०६.२.१६ ॥

arisampadyuktaḥ sāmantaḥ śatruḥ vyasanī yātavyaḥ anapāśrayo durbalāśrayo vocchedanīyaḥ viparyaye pīḍanīyaḥ karśanīyo vā

Um vassalo/vizinho fronteiriço (sāmanta) que possui os recursos de um inimigo é uma potência hostil. Aquele que esteja afligido por vícios ou infortúnios deve ser atacado com uma marcha militar. Aquele que não tenha apoio, ou seja apoiado apenas pelos fracos, deve ser eliminado; na situação inversa, deve ser assediado ou desgastado.

अरि-सम्पद्-युक्तःendowed with the enemy’s resources/advantages
अरि-सम्पद्-युक्तः:
TypeAdjective (Kṛdanta)
Rootयुज्
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्त (युक्त) विशेषणम्; समासः: अरि-सम्पद् (षष्ठी-तत्पुरुषः/सम्बन्ध-तत्पुरुषः) + युक्तः
सामन्तःthe sāmantha (feudatory/neighboring chief)
सामन्तः:
TypeNoun
Rootसामन्त
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-एकवचनम्
शत्रुःenemy
शत्रुः:
TypeNoun
Rootशत्रु
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-एकवचनम्
व्यसनीafflicted (by calamity/vices)
व्यसनी:
TypeAdjective/Noun
Rootव्यसनिन्
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-एकवचनम्; ‘व्यसन’ (calamity/addiction) युक्तः
यातव्यःshould be approached/treated (i.e., dealt with)
यातव्यः:
TypeGerundive (Kṛtya)
Rootया
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-एकवचनम्; तव्यत्-प्रत्ययान्त; विधेय/कर्तव्यता
अनपाश्रयःhaving no support
अनपाश्रयः:
TypeAdjective (Kṛdanta)
Rootआ-श्रि
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-एकवचनम्; नञ्-समासः; ‘अपाश्रय’ = आश्रय-रहितः
दुर्बल-आश्रयःhaving weak support
दुर्बल-आश्रयः:
TypeAdjective (compound)
Rootआ-श्रि
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-एकवचनम्; समासः: दुर्बलः आश्रयः यस्य/दुर्बले आश्रये (सम्बन्ध)
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक-अव्ययम्
उच्छेदनीयःshould be uprooted/destroyed
उच्छेदनीयः:
TypeGerundive (Kṛtya)
Rootछिद्
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-एकवचनम्; ‘उत्+छिद्’ → उच्छेद; अनीय/नीय-प्रत्ययान्त; विधेय
विपर्ययेin the contrary case
विपर्यये:
TypeNoun (locative absolute/condition)
Rootविपर्यय
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्गः, सप्तमी-एकवचनम्; ‘in the opposite case/otherwise’ (स्थित्यर्थे)
पीडनीयःshould be oppressed/harassed
पीडनीयः:
TypeGerundive (Kṛtya)
Rootपीड्
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-एकवचनम्; नीय-प्रत्ययान्त
कर्शनीयःshould be weakened/worn down
कर्शनीयः:
TypeGerundive (Kṛtya)
Rootकृश्
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-एकवचनम्; नीय-प्रत्ययान्त
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक-अव्ययम्
S
sāmanta
Ś
śatru
A
ari

FAQs

Exploit enemy vulnerability: attack when the adversary is internally weakened (vyasanī) or isolated (anapāśraya/durbalāśraya); if not feasible, apply pressure and attrition.

Removal of the hostile power as a recurring threat—through annexation, regime replacement, or dismantling its capacity to re-emerge.