Shloka 116
गृहस्थस्य सदाचारः: शौच, तर্পण, वैश्वदेव, अतिथिधर्म, भोजन-विधि, संध्योपासन, ऋतु-धर्मः
स्नातः स्रग्गन्धधृक् प्रीतः नाध्मातः क्षुधितो ऽपि वा सकामः सानुरागश् च व्यवायं पुरुषो व्रजेत्
snātaḥ sraggandhadhṛk prītaḥ nādhmātaḥ kṣudhito 'pi vā sakāmaḥ sānurāgaś ca vyavāyaṃ puruṣo vrajet
ਪੁਰਖ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਅਤੇ ਸੁਗੰਧ ਧਾਰਨ ਕਰ ਕੇ, ਅੰਦਰੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ—ਨਾ ਪੇਟ ਫੁੱਲਿਆ ਹੋਵੇ, ਨਾ ਭੁੱਖਾ ਹੋਵੇ—ਅਨੁਰਾਗ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਇੱਛਾ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਦਾਂਪਤ੍ਯ ਸੰਯੋਗ ਵੱਲ ਜਾਵੇ।
Sage Parāśara (in instruction to Maitreya)
FAQs
The verse frames conjugal union as a dharmic act requiring cleanliness, pleasantness, and emotional harmony—showing that desire is to be governed by order and restraint rather than impulse.
Parāśara presents practical norms for the householder: physical readiness (bathed, not hungry or bloated) and ethical readiness (affectionate, cheerful), integrating everyday life into disciplined dharma.
In the Vishnu Purana, dharma functions as Vishnu’s sustaining order; regulating personal conduct—including sexuality—reflects living in harmony with the Supreme’s cosmic governance.