Vamana Purana — Shiva's Wedding Procession (Part 2), Shloka 41

Shiva’s Wedding Procession to Kailasa and the Marriage of Girija (Kali)

Devanagari script

सुखासीनास्य शर्वस्य कृताञ्ज0लिपुटो गिरिः प्रोवाच वचनं श्रीमान् धर्मसाधनमात्मनः

Transliteration

sukhāsīnāsya śarvasya kṛtāñja0lipuṭo giriḥ provāca vacanaṃ śrīmān dharmasādhanamātmanaḥ

Translation

ਜਦੋਂ ਸ਼ਰਵ (ਸ਼ਿਵ) ਸੁਖ ਨਾਲ ਆਸਨ ਤੇ ਬੈਠੇ ਸਨ, ਤਦੋਂ ਪਹਾੜ ਹਿਮਵਾਨ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੇ ਉਦੇਸ਼-ਸਿਧੀ ਲਈ ਬਚਨ ਕਿਹਾ।

Word by Word

• सुख-आसीनस्य: of (him) seated comfortably
• सुख-आसीनस्य: सम्बन्ध (षष्ठी/Genitive relation)
• Type: Adjective
• Root: सुख (प्रातिपदिक) + आसीन (कृदन्त; √आस् धातु)
• Form: षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; पुंलिङ्ग; ‘सुखे आसीनः’ इति विशेषण-समासः (locative-tatpuruṣa)

• शर्वस्य: of Śarva (Śiva)
• शर्वस्य: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: शर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन

• कृत-अञ्जलि-पुटः: with hands joined in reverence
• कृत-अञ्जलि-पुटः: कर्ता-विशेषण (कर्तृविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: कृत (कृदन्त; √कृ धातु) + अञ्जलि (प्रातिपदिक) + पुट (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘अञ्जलिपुटं कृतः’ इति (कर्मधारय/तत्पुरुष-प्रायः) विशेषणम्

• गिरिः: the mountain (Himavān)
• गिरिः: कर्ता (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: गिरि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• प्रोवाच: said / spoke forth
• प्रोवाच: क्रिया (आख्यात)
• Type: Verb
• Root: प्र + √वच् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect/लिट्), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्

• वचनम्: a statement
• वचनम्: कर्म (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: वचन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन

• श्रीमान्: illustrious
• श्रीमान्: कर्ता-विशेषण (कर्तृविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: श्रीमत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; विशेषणम्

• धर्म-साधनम्: a means to righteousness
• धर्म-साधनम्: कर्म (कर्म/Object)
• Type: Noun
• Root: धर्म (प्रातिपदिक) + साधन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; ‘धर्मस्य साधनम्’ इति षष्ठी-तत्पुरुषः

• आत्मनः: for himself / of himself
• आत्मनः: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: आत्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन

Speakers

• Narrator voice (within Pulastya–Nārada framework): description of Himavat addressing Śiva

Primary Deities

• Śiva (Śarva)

Key Themes

• Shaivism
• Bhakti
• Dharma (righteous conduct)
• Etiquette of supplication (añjali)

Verse Rasa (Emotional Flavour)

{ "primaryRasa": "shanta", "secondaryRasa": "shringara", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }