Adhyaya 77
The Rite and Narrative of Ṛṣi-pañcamī (Rishi Panchami Vrata)
ਮਹਾਦੇਵ ਪਾਰਵਤੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ‘ਪਰਮ’ ਵਰਤ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸੰਤਾਨ ਅਤੇ ਭਾਗ੍ਯ-ਵ੍ਰਿੱਧੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸੇ ਵਿਚ ਇਕ ਉਪਾਖਿਆਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ: ਵੇਦ-ਪਾਰੰਗਤ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇਵਸ਼ਰਮਾ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਨੂੰ ਬੜੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਤਿਥੀ-ਸਤਕਾਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਕਮੀ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦਾ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਦਾ ਬਲੀਵਰਦ (ਬੈਲ) ਅਤੇ ਸ਼ੁਨੀ (ਕੁੱਤੀ) ਬੋਲ ਕੇ ਆਪਣੀ ਪੀੜਾ ਦੱਸਦੇ ਹਨ—ਉਪੇਖਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ੁੱਧਤਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਰਮ-ਅਵਸ਼ੇਸ਼ਾਂ ਕਾਰਨ। ਦੇਵਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਬੋਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਉਸ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਹੀ ਪੂਰਵ ਜਨਮ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਕਰਕੇ ਇਸ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਹਨ। ਉਹ ਵਸੀਸ਼ਠ ਆਦਿ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਕੋਲ ਸ਼ਰਨ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਰਿਸ਼ੀ ਪੂਰਵ-ਜਨਮ ਦੀ ਕਾਰਣਤਾ ਸਮਝਾ ਕੇ ਭਾਦ੍ਰਪਦ ਸ਼ੁਕਲ ਪੰਚਮੀ ਨੂੰ ‘ਸ਼ਿ-ਪੰਚਮੀ’ ਵਰਤ ਕਰਨ ਦੀ ਵਿਧੀ ਦੱਸਦਾ ਹੈ—ਸਪਤਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ, ਮੰਡਲ-ਕੁੰਭ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ, ਸ਼ਿ-ਅੰਨ ਦਾ ਨੈਵੇਦ੍ਯ, ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਅਤੇ ਜਪ-ਪਾਠ। ਇਹ ਵਰਤ ਰਜੋਦੋਸ਼-ਸਪਰਸ਼ਿਤ ਅਸ਼ੁੱਧਤਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਿਤ੍ਰਾਂ ਨੂੰ ਉਧਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਰਤਧਾਰੀ ਨੂੰ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਣੁ-ਧਾਮ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ।
Shlokas
No shlokas available for this adhyaya yet.