Adhyaya 253

ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ ਪਾਰਵਤੀ ਹਰਿ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਰਾਮ–ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀਆਂ ਅਦਭੁਤ ਲੀਲਾਵਾਂ ਹੋਰ ਸੁਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਮਾ–ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਸੰਵਾਦ ਵਿੱਚ ਮਹਾਦੇਵ ਵਿਸ਼ਣੂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਠੋਸ ਉਪਾਯ ਦੱਸਦੇ ਹਨ—ਅਰਚਾ-ਪੂਜਾ। ਉਹ ਸਵਯੰਵ੍ਯਕਤ (ਆਪ ਪ੍ਰਗਟ) ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਿਤ (ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਸਥਾਪਿਤ) ਰੂਪਾਂ ਦਾ ਭੇਦ ਸਮਝਾ ਕੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਉਪਾਸਨਾ ਲਈ ਵਿਸ਼ਣੂ ਕਿੱਥੇ ਅਤੇ ਕਿਉਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਨਿਵਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਖੇਤਰਾਂ ਦਾ ਉਲੇਖ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਗ੍ਰੰਥ ਵਰਣ-ਅਨੁਕੂਲ ਭਕਤੀ-ਮਾਰਗ, ਸ਼੍ਰੁਤੀ–ਸਮ੍ਰਿਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਆਚਰਨ, ਅਤੇ ਨਿਤ੍ਯ ਪੂਜਾ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਵਿਧੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—ਸ਼ੁੱਧੀ, ਮੰਤ੍ਰ, ਤਿਲਕ, ਨੈਵੇਦ੍ਯ ਆਦਿ ਅਰਪਣ, ਹੋਮ, ਅਤੇ ਅਤਿਥੀ-ਸਤਕਾਰ। ਯਕਸ਼/ਭੂਤ ਆਦਿ ਦੀ ਪੂਜਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ੁੱਧ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਰੋਕ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਸਿਧਾਂਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵੈਸ਼ਣਵਾਂ ਦਾ ਸਤਕਾਰ ਸਿੱਧੀ ਵਿਸ਼ਣੂ-ਪੂਜਾ ਤੋਂ ਵੀ ਉੱਚਾ ਹੈ।