Adhyaya 187

ਦੇਵੀ (ਪਾਰਵਤੀ) ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੂੰ ਭਗਵਦ-ਗੀਤਾ ਦੇ ਤੇਰ੍ਹਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਪੁੱਛਦੀ ਹੈ। ਮਹਾਦੇਵ ਉਸ ਦੀ ‘ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗੀ’ ਮਹਾਨਤਾ ਸੁਣਾਉਣ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਤੁੰਗਭਦਰਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹਰਿਹਰਪੁਰਾ ਦੀ ਇੱਕ ਨੀਤੀਕਥਾ ਰੂਪ ਉਦਾਹਰਣ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉੱਥੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹਰਿਦੀਕਸ਼ਿਤ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੁਰਾਚਾਰਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੈ, ਜੋ ਨਸ਼ੇ ਅਤੇ ਆਦਤਨ ਉਲੰਘਣਾਂ ਕਰਕੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਕਾਮ-ਮੋਹ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਖਿੱਚੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਬਸੰਤ ਦੀ ਚੰਦਨੀ ਵਿੱਚ ਭਰਮ ਅਤੇ ਵਿਛੋੜੇ ਦੇ ਵਿਲਾਪ ਵਿਚਕਾਰ ਉਸ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਇੱਕ ਬਾਘ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਾਘ ਆਪਣਾ ਪਿਛਲਾ ਮਨੁੱਖ ਜਨਮ ਦੱਸਦਾ ਹੈ—ਲਾਲਚ, ਅਯੋਗ ਪੁਰੋਹਿਤੀ ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ੋਸ਼ਣਕਾਰੀ ਕਰਤੂਤਾਂ ਕਾਰਨ ਉਹ ਬਾਘ ਬਣਿਆ ਜੋ ਪਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਖਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੁਰਾਚਾਰਾ ਮਾਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਯਮਲੋਕ ਲੈ ਜਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਲੰਬੇ ਨਰਕ-ਯਾਤਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨੀਚ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦੀ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਮੁਕਤੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਦੇ ਸਾਨਿਧ੍ਯ ਅਤੇ ਗੀਤਾ ਦੇ ਤੇਰ੍ਹਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੇ ਬਾਰੰਬਾਰ ਪਾਠ/ਸ਼੍ਰਵਣ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਉਹ ਚੰਡਾਲ-ਦੇਹ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਕੇ ਦਿਵ੍ਯ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲ ਉਤਥਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।