Adhyaya 134

ਮਹਾਦੇਵ (ਸ਼ਿਵ) ਪਾਰਵਤੀ ਨੂੰ ਵੇਤ੍ਰਵਤੀ ਨਦੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਨਾਨ ਕਰਨਾ—ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਦੇਖਣਾ ਜਾਂ ਛੂਹਣਾ ਵੀ—ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਲਯ ਤੱਕ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਨਦੀ ਨੂੰ ਗੰਗਾ ਦੇ ਸਮਾਨ ਪਵਿੱਤਰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਤਪੱਤੀ-ਕਥਾ ਵਿੱਚ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਏ ਗਏ ਅਤਿ ਗਹਿਰੇ ਕੂਏਂ ‘ਮਹਾਗੰਭੀਰ’ ਦਾ ਉਲੇਖ ਹੈ, ਜਿਥੋਂ ਪਾਪ-ਨਾਸਿਨੀ ਦੇਵੀ/ਨਦੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ ਇੱਕ ਦੁਸ਼ਟ ਰਾਜਾ (ਜਾਂ ਪਾਪੀ ਵਿਦਾਰੁਣ) ਜੋ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ/ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਕੋੜ੍ਹ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਵੇਤ੍ਰਵਤੀ ਦੇ ਜਲ ਨਾਲ ਉਹ ਰੋਗ-ਮੁਕਤ ਅਤੇ ਮਨੋਂ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੁੱਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਣੂ-ਭਕਤੀ ਜਾਗਦੀ ਹੈ; ਉਹ ਨਿਯਮਿਤ ਸਨਾਨ, ਦਾਨ, ਯਜ್ಞ ਆਦਿ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਧਾਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅਧਿਆਇ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਸਮੇਤ ਸਭ ਵਰਣਾਂ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਬਾਹਰੀਆਂ ਅਤੇ ਵੇਦ-ਨਿੰਦਕਾਂ ਲਈ ਵੀ ਇੱਥੇ ਸਨਾਨ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਕਾਰਤਿਕ ਜਾਂ ਮਾਘ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਸੰਗਮਾਂ ‘ਤੇ ਮਹਾ-ਪੁਣ੍ਯਦਾਇਕ ਹੈ; ਖੇਟਕ ਅਤੇ ਨੇੜਲੇ ਤੀਰਥਾਂ ਨੂੰ ਦਿਵ੍ਯ ਤੀਰਥ-ਕੇਂਦਰ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।