Adhyaya 72
Patala KhandaAdhyaya 720

Adhyaya 72

Gopāla-vidyā and Vraja-bhakti: Ascetics, Mantras, and Rebirth among the Gopīs

ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ ਪਾਤਾਲ-ਖੰਡ ਦੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਅਨੁਸਾਰ ਪੁਲਸਤ੍ਯ ਭੀਸ਼ਮ ਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਹਾਦੇਵ ਪਾਰਵਤੀ ਨੂੰ ਗੋਪਾਲ-ਵਿਦਿਆ ਅਤੇ ਵ੍ਰਜ-ਭਕਤੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਕਿਵੇਂ ਸਮਝਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਕਥਾ ਵਿੱਚ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਉਦਾਹਰਨ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ-ਮੰਤਰਾਂ ਅਤੇ ਕਾਮ-ਬੀਜ ਦੇ ਸੰਯੋਗ ਨਾਲ ਜਪ ਕਰਕੇ ਸਿੱਧੀ, ਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਗੋਕੁਲ/ਨੰਦਵਨ ਵਿੱਚ ਗੋਪੀਆਂ ਜਾਂ ਸੇਵਿਕਾਵਾਂ ਵਜੋਂ ਪੁਨਰਜਨਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਗ੍ਰਤਪਾ, ਸਤ੍ਯਤਪਾ, ਹਰਿਧਾਮਾ, ਜਾਬਾਲੀ ਆਦਿ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਸੁਨੰਦਾ, ਭਦ੍ਰਾ, ਰੰਗਵੇਣੀ ਆਦਿ ਗੋਪਿਕਾਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਸੰਗਾਂ ਰਾਹੀਂ ਦਸ, ਪੰਦਰਾਂ, ਅਠਾਰਾਂ, ਵੀਹ ਅਤੇ ਪੱਚੀ ਅੱਖਰੀ ਮੰਤਰ-ਜਪ, ਅਤੇ ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ-ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਧਿਆਨ (ਰਾਸ, ਬਾਂਸਰੀ, ਪੀਤਾਂਬਰ, ਵੈਜਯੰਤੀ) ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੋੜ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਤਪਸਵਿਨੀ ਬਾਲਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਵਿਦਿਆ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪ੍ਰੇਮ-ਭਕਤੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਅਪੂਰਣਤਾ ਮੰਨ ਕੇ ਉਪਾਸਨਾ-ਵਿਧੀ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਗੋਪਾਲ-ਵਿਦਿਆ ਦੀ ਸਪਸ਼ਟ ਦীক্ষਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ-ਦਵੀਪ ਦੀ ਨਿਯਤ ਧਿਆਨ-ਰਚਨਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਲਸ਼੍ਰੁਤੀ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਪਾਠ/ਸ੍ਰਵਣ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਧਾਮ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਅਤੇ ਮੋਖਸ਼ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

Shlokas

No shlokas available for this adhyaya yet.