Adhyaya 45

ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਚਿੰਤਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਕ ਅਤਿ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਦਿਵ੍ਯ ‘ਪਾਤ੍ਰ’ ਛਿਨਿਆ ਨਾ ਜਾਵੇ। ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਦੇਵਗਣ ਹਨੁਮਾਨ ਜੀ ਨੂੰ ਰਾਮ-ਕਾਰਜ ਦਾ ਕਰਤਾ ਮੰਨ ਕੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹਨੁਮਾਨ ਦੇ ਤੇਜਸਵੀ ਉਚਾਰਣਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇਵਤਾ ਸੰਜੀਵਨੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹਨੁਮਾਨ ਯੁੱਧ-ਭੂਮੀ ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ ਪਹਿਲਾਂ ਪੁਸ਼ਕਲ ਨੂੰ ਅਤੇ ਫਿਰ ਸ਼ਤਰੁਘਨ ਨੂੰ ਜੀਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਇੱਥੇ ਸਤ੍ਯ-ਵਚਨ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਚਰਿਆ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਪੁਨਰਜੀਵਿਤ ਵੀਰ ਮੁੜ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਉਤਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਸਤ੍ਰ-ਪ੍ਰਤਿਆਸਤ੍ਰ ਦੀ ਲੜੀ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ—ਅਗਨੇਯ, ਵਰੁਣ, ਵਾਯੁ, ਪਰਵਤ ਅਤੇ ਵਜ੍ਰ ਆਦਿ। ਜਦੋਂ ਸ਼ਿਵ/ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਦਬਾਅ ਹੇਠ ਸ਼ਤਰੁਘਨ ਘਿਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ ਦਾ ਆਹਵਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਤਦ ਰਾਮ ਜੀ ਯੁੱਧ-ਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਕੇ ਸੰਕਟ ਨੂੰ ਦਿਵ੍ਯ ਸਾਨਿਧ੍ਯ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਰਤਿਤ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ—ਇਹੀ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਧਾਰਮਿਕ ਮੋੜ ਹੈ।