Adhyaya 111
The Greatness of Śiva’s Names and the Suspension of Yama’s Jurisdiction
ਰਾਘਵ (ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਮ) ਸ਼ੰਭੂ/ਮਹੇਸ਼ ਤੋਂ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਨਾਮਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਭਕਤੀਕਰਮ—ਪੂਜਾ, ਨਮਸਕਾਰ, ਦਰਸ਼ਨ, ਜਲ-ਧੂਪ-ਦੀਪ ਆਦਿ ਅਰਪਣ—ਕਿੰਨੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹਨ। ਸ਼ਿਵ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਪੂਰਾ ਮਾਪ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ, ਪਰ ਇੱਕ ਕਥਾ ਰਾਹੀਂ ਸੰਖੇਪ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਥਾ ਵਿੱਚ ਬਾਲ-ਰਾਜਾ ਵਿਧ੍ਰਿਤ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੀ ਅਵਗਿਆ ਕਰਦਾ, ਅਪਰਾਧੀ ਸੰਗਤ ਅਪਣਾਉਂਦਾ, ਲੁੱਟੇਰਾ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ-ਭੱਖੀ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਯਮ ਦੇ ਦੂਤ ਉਸ ਨੂੰ ਫਾਹਿਆਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਫਾਹੇ ਤੇ ਡੰਡੇ ਅਚਾਨਕ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਮ੍ਰਿਤ੍ਯੁ/ਯਮ ਆਪ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੀਰਭਦ੍ਰ ਤੇ ਵਹਿਨਮੁਖ ਨਾਲ ਟਕਰਾਅ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਿਵ ਹਸਤਖੇਪ ਕਰਕੇ ਯਮ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦੂਤਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਿਯਮ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ: ਮਰਨ ਵੇਲੇ ਭਕਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਿਵ-ਨਾਮ ਵੱਸਦਾ ਹੈ; ਅਧੂਰੀ ਜਾਂ ਅਸਾਵਧਾਨ ਉਚਾਰਣ ਵੀ ਸ਼ਿਵਲੋਕ ਦਾ ਮਾਰਗ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਰੱਖਿਆ ਪੰਚਾਕਸ਼ਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ਤਰੁਦ੍ਰੀਯ ਮੰਤਰ ਜਪਣ ਵਾਲਿਆਂ, ਰੁਦ੍ਰਾਕਸ਼ ਤੇ ਭਸਮ ਧਾਰਣ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ, ਅਤੇ ਕਾਸ਼ੀ ਵਰਗੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਤੱਕ ਫੈਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਕਥਾ ਨੂੰ ਨਿੱਤ ਸੁਣਨਾ ਪਾਪਨਾਸ਼ਕ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ-ਪ੍ਰਾਪਤਿਕਾਰਕ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
Shlokas
No shlokas available for this adhyaya yet.