Adhyaya 25
Kriyayoga SaraAdhyaya 250

Adhyaya 25

The Greatness of Tulasī and the Merit of Honoring a Guest (Atithi-dharma)

ਜੈਮਿਨੀ ਤੁਲਸੀ ਦੀ ਪਾਪ-ਨਾਸ਼ਕ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਅਤਿਥੀ-ਧਰਮ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਵਿਸਥਾਰ ਮੰਗਦਾ ਹੈ। ਸੂਤ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਨਾਲ ਵਿਆਸ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਤੁਲਸੀ ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ ਦਾ ਹੀ ਰੂਪ ਹੈ, ਅਤਿ ਮੰਗਲਮਈ ਹੈ; ਮਰਨ ਵੇਲੇ ਤੁਲਸੀ-ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਜਲ (ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਛਾਣਿਆ/ਭਿੱਜਿਆ), ਤੁਲਸੀ ਦਾ ਤਿਲਕ, ਅਤੇ ਪੱਤੇ ਮੂੰਹ, ਸਿਰ ਜਾਂ ਕੰਨਾਂ ਕੋਲ ਰੱਖਣ ਨਾਲ ਭਾਰੀ ਪਾਪੀ ਵੀ ਹਰਿ-ਧਾਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਕਥਾ ਅਤਿਥੀ-ਧਰਮ ਵੱਲ ਮੁੜਦੀ ਹੈ: ਪਵਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਆਨਪਤ੍ਯ ਰਿਸ਼ੀ ਲੋਮਸ਼ ਦਾ ਪੂਰੀ ਸੇਵਾ-ਸਤਕਾਰ ਨਾਲ ਸਵਾਗਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਲੋਮਸ਼ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅਤਿਥੀ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਹੈ। ‘ਅਤਿਥੀ’ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸੇਵਾ-ਵਿਧੀ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ—ਅਚਾਨਕ ਆਏ ਮਹਿਮਾਨ ਨੂੰ, ਵਰਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਅਤੇ ਹਾਸੀਏ ’ਤੇ ਰਹਿੰਦੇ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ, ਆਦਰ ਦੇਣਾ ਮਹਾਨ ਪੁੰਨ ਹੈ; ਉਪੇਖਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਪੁੰਨ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਕਾਲ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਉਦਾਹਰਨ ਵਿੱਚ ਇਕ ਗਰੀਬ ਦੰਪਤੀ ਅਤਿਥੀ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾ ਕੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਚੂਹਾ ਮਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਤੁਲਸੀ-ਪੱਤੇ ਦੇ ਸਪਰਸ਼ ਅਤੇ ਹਰਿ-ਨਾਮ ਨਾਲ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੁਲਸੀ ਦੀ ਤਾਰਕ ਸ਼ਕਤੀ ਫਿਰ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

Shlokas

No shlokas available for this adhyaya yet.