Shloka 129

कृतयुगवर्णनम् तथा राजधर्मोपदेशः

Kṛtayuga Description and Instruction on Royal Dharma

Devanagari script

ततो मामब्रवीद्‌ बाल: स प्रीत: प्रहसन्निव । श्रीवत्सधारी द्युतिमान्‌ पीतवासा महाद्युति:,तब महातेजस्वी पीताम्बरधारी श्रीवत्सभूषित कान्तिमान्‌ उस बालकने प्रसन्न होकर हँसते हुए-से मुझसे कहा--

Transliteration

tato mām abravīd bālaḥ sa prītaḥ prahasann iva | śrīvatsadhārī dyutimān pītavāsā mahādyutiḥ ||

Translation

ਤਦ ਉਹ ਮਹਾਦ੍ਯੁਤੀ ਵਾਲਾ, ਪੀਤਾਂਬਰ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲਾ, ਸ਼੍ਰੀਵਤਸ ਚਿੰਨ੍ਹ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ, ਕਾਂਤਿਮਾਨ ਬਾਲਕ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਹੱਸਦਾ ਹੋਵੇ, ਮੈਨੂੰ ਬੋਲਿਆ।

Word by Word

• ततः: then, thereafter
• ततः: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: ततः
• Form: Avyaya

• माम्: me
• माम्: Karma
• Type: Noun
• Root: अस्मद्
• Form: Gender: (pronoun), Case: Accusative, Number: Singular

• अब्रवीत्: said, spoke
• Type: Verb
• Root: ब्रू
• Form: Tense: Imperfect (Laṅ), Person: 3rd, Number: Singular

• बालः: the boy
• बालः: Karta
• Type: Noun
• Root: बाल
• Form: Gender: Masculine, Case: Nominative, Number: Singular

• सः: he
• सः: Karta
• Type: Noun
• Root: तद्
• Form: Gender: Masculine, Case: Nominative, Number: Singular

• प्रीतः: pleased, delighted
• प्रीतः: Karta
• Type: Adjective
• Root: प्रीत
• Form: Gender: Masculine, Case: Nominative, Number: Singular

• प्रहसन्: laughing
• प्रहसन्: Karta
• Type: Verb
• Root: प्र-हस्
• Form: Present active participle, Gender: Masculine, Case: Nominative, Number: Singular

• इव: as if, like
• Type: Indeclinable
• Root: इव
• Form: Avyaya

• श्रीवत्सधारी: bearing the Śrīvatsa mark
• श्रीवत्सधारी: Karta
• Type: Adjective
• Root: श्रीवत्स-धारिन्
• Form: Gender: Masculine, Case: Nominative, Number: Singular

• द्युतिमान्: radiant, splendid
• द्युतिमान्: Karta
• Type: Adjective
• Root: द्युतिमत्
• Form: Gender: Masculine, Case: Nominative, Number: Singular

• पीतवासा: wearing yellow garments
• पीतवासा: Karta
• Type: Adjective
• Root: पीत-वस्
• Form: Gender: Masculine, Case: Nominative, Number: Singular

• महाद्युतिः: of great brilliance
• महाद्युतिः: Karta
• Type: Adjective
• Root: महाद्युति
• Form: Gender: Masculine, Case: Nominative, Number: Singular

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

• Vaiśaṃpāyana
• the boy (bālaḥ)
• Śrīvatsa (mark/emblem)
• yellow garments (pītavāsas)