Shloka 18
कैलास-श्वेतगिरि-प्रवेशवर्णनम्
Approach to Śveta Mountain and Kailāsa; Lomāśa’s Warnings and Protective Instructions
युधिछिर उवाच अपूर्वोडयं सम्भ्रमो लोमशस्य कृष्णां च सर्वे रक्षत मा प्रमादम् | देशो हाय॑ दुर्गतमो मतो5स्य तस्मात् परं शौचमिहाचरध्वम्,युधिष्ठिर बोले--बन्धुओ! आज महर्षि लोमशको बड़ी घबराहट हो रही है। यह एक अभूतपूर्व घटना है। अतः तुम सब लोग सावधान होकर द्रौपदीकी रक्षा करो। प्रमाद न करना। लोमशजीका मत है कि यह प्रदेश अत्यन्त दुर्गम है। अतः यहाँ अत्यन्त शुद्ध आचार-विचारसे रहो
yudhiṣṭhira uvāca—apūrvo ’yaṃ sambhramo lomaśasya kṛṣṇāṃ ca sarve rakṣata mā pramādam | deśo hy ayaṃ durgatamo mato ’sya tasmāt paraṃ śaucam ihācaradhvam ||
ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਭਰਾਵੋ! ਅੱਜ ਮਹਰਿਸ਼ੀ ਲੋਮਸ਼ ਦਾ ਇਹ ਅਸਾਧਾਰਣ ਘਬਰਾਹਟ ਅਪੂਰਵ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿ ਕੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ (ਦ੍ਰੌਪਦੀ) ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ; ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਨਾ ਕਰੋ। ਉਹ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਦੇਸ਼ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਸ਼ਵਾਰ ਤੇ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਇੱਥੇ ਪਰਮ ਸ਼ੁਚਿਤਾ ਅਤੇ ਸੰਯਮ ਨਾਲ ਆਚਰਨ ਕਰੋ।
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
When circumstances become dangerous and uncertain, dharma requires heightened vigilance (apramāda), protection of those at risk, and strict self-restraint (śauca). Yudhiṣṭhira links external peril with the need for internal discipline.
Yudhiṣṭhira observes that the sage Lomaśa is unusually alarmed, infers imminent danger in a harsh and difficult region, and instructs his companions to guard Draupadī carefully and to maintain the highest standards of pure and disciplined conduct.