Shloka 11
कुरुसभायां केशवागमन-सत्कारविधानम् / Preparations to Honor Keśava at the Kuru Court
यत्र यत्र च वार्ष्णेयो वर्तते पथि भारत । तत्र तत्र सुखो वायु: सर्व चासीत् प्रदक्षिणम्,भारत! वृष्णिनन्दन श्रीकृष्ण मार्गमें जहाँ-जहाँ रहते थे, वहाँ-वहाँ सुखदायिनी वायु चलती थी और सभी शुभ शकुन उनके दाहिने भागमें प्रकट होते थे
yatra yatra ca vārṣṇeyo vartate pathi bhārata | tatra tatra sukho vāyuḥ sarvaṃ cāsīt pradakṣiṇam ||
ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਹੇ ਭਾਰਤ! ਜਿੱਥੇ ਜਿੱਥੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀਆਂ ਦੇ ਆਨੰਦ, ਵਾਰਸ਼ਣੇਯ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ, ਓਥੇ ਓਥੇ ਸੁਖਦਾਈ ਹਵਾ ਵਗਦੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਸ਼ੁਭ ਸ਼ਗੁਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੇ।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the traditional Mahābhārata idea that alignment with dharma manifests as auspicious signs: nature itself (a pleasant breeze) and omens (right-side, pradakṣiṇa) indicate moral and providential support for Kṛṣṇa’s mission.
As Kṛṣṇa travels on the road during the Udyoga Parva’s pre-war negotiations, the narrator notes that wherever he goes, favorable winds and rightward auspicious omens appear—foreshadowing the significance and righteousness associated with his role in the unfolding events.