Shloka 59
Udyoga-parva Adhyāya 34 — Vidura’s Counsel on Deliberation, Speech-Discipline, and Dharmic Kingship
Devanagari script
सत्यं रूप॑ श्रुतं विद्या कौल्यं शीलं बलं धनम् | शौर्य च चित्रभाष्यं च दशेमे स्वर्गयोनय:,सत्य, विनयकी मुद्रा, शास्त्रज्ञान, विद्या, कुलीनता, शील, बल, धन, शूरता और चमत्कारपूर्ण बात कहना--ये दस स्वर्गके हेतु हैं
Transliteration
satyaṁ rūpaṁ śrutaṁ vidyā kaulyaṁ śīlaṁ balaṁ dhanam | śauryaṁ ca citrabhāṣyaṁ ca daśeme svargayonayaḥ ||
Translation
ਵਿਦੁਰ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਸੱਚਾਈ, ਮਨੋਹਰ ਤੇ ਗੌਰਵਮਈ ਰੂਪ, ਸੁਣਨ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ-ਪਰੰਪਰਾ ਦਾ ਗਿਆਨ, ਸੱਚੀ ਵਿਦਿਆ, ਕੁਲੀਨਤਾ, ਸ਼ੀਲ, ਬਲ, ਧਨ, ਸ਼ੌਰਯ ਅਤੇ ਚਮਤਕਾਰ-ਭਰੀ ਸੁੰਦਰ ਵਾਣੀ—ਇਹ ਦਸ ਸਵਰਗ ਦੇ ਕਾਰਨ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
Word by Word
सत्यम्truth
सत्यम्:
Karta
TypeNoun
Rootसत्य
FormNeuter, Nominative, Singular
रूपम्beauty/form
रूपम्:
Karta
TypeNoun
Rootरूप
FormNeuter, Nominative, Singular
श्रुतम्learning (what is heard), Vedic study
श्रुतम्:
Karta
TypeNoun
Rootश्रुत
FormNeuter, Nominative, Singular
विद्याknowledge
विद्या:
Karta
TypeNoun
Rootविद्या
FormFeminine, Nominative, Singular
कौल्यंnobility of family, good lineage
कौल्यं:
Karta
TypeNoun
Rootकौल्य
FormNeuter, Nominative, Singular
शीलम्good conduct, character
शीलम्:
Karta
TypeNoun
Rootशील
FormNeuter, Nominative, Singular
बलम्strength
बलम्:
Karta
TypeNoun
Rootबल
FormNeuter, Nominative, Singular
धनम्wealth
धनम्:
Karta
TypeNoun
Rootधन
FormNeuter, Nominative, Singular
शौर्यम्valor
शौर्यम्:
Karta
TypeNoun
Rootशौर्य
FormNeuter, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
चित्रभाष्यम्wondrous/clever speech, eloquence
चित्रभाष्यम्:
Karta
TypeNoun
Rootचित्रभाष्य
FormNeuter, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
दशten
दश:
Karta
TypeAdjective
Rootदश
FormMasculine, Nominative, Plural
इमेthese
इमे:
Karta
TypeAdjective
Rootइदम्
FormMasculine, Nominative, Plural
स्वर्गयोनयःcauses/sources of heaven
स्वर्गयोनयः:
Karta
TypeNoun
Rootस्वर्गयोनि
FormFeminine, Nominative, Plural
Speaker
विदुर उवाच
Characters & Entities
V
ViduraS
Svarga (heaven)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes