Previous Verse
Next Verse

Shloka 21

Udyoga-parva Adhyāya 3 — Sātyaki on Inner Disposition, Legitimacy, and Coercive Readiness

हद्गतस्तस्य य: कामस्तं कुरुध्वमतन्द्रिता:,अतः पाए्डुपुत्र युधिष्ठिरके मनमें जो अभिलाषा है, उसीकी आपलोग आलस्य छोड़कर सिद्धि करें। धृतराष्ट्र राज्य लौटा दें और पाण्डुपुत्र युधिष्ठिर उसे ग्रहण करें। अब पाण्डुनन्दन युधिष्ठिरको राज्य मिल जाना चाहिये, अन्यथा समस्त कौरव युद्धमें मारे जाकर रणभूमिमें सदाके लिये सो जायँगे

hṛdgatas tasya yaḥ kāmas taṃ kurudhvam atandritāḥ | ataḥ pāṇḍuputra yudhiṣṭhirasya manasi yo 'bhilāṣas taṃ yūyaṃ ālasyaṃ tyaktvā sādhayata | dhṛtarāṣṭraḥ rājyaṃ pratyāharatu, pāṇḍuputro yudhiṣṭhiras tad gṛhṇātu | idānīṃ pāṇḍunandanasya yudhiṣṭhirasya rājya-prāptir bhavitum arhati, anyathā sarve kauravā yuddhe hatā raṇabhūmau sadā-kṛte śayiṣyante ||

ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਉਸ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਜੋ ਇੱਛਾ ਵੱਸਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਬੇਪਰਵਾਹੀ ਬਿਨਾ ਪੂਰਾ ਕਰੋ। ਇਸ ਲਈ ਪਾਂਡੂਪੁੱਤਰ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੇ ਮਨ ਦੀ ਅਭਿਲਾਸ਼ਾ ਆਲਸ ਛੱਡ ਕੇ ਸਿਧ ਕਰੋ। ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ ਵਾਪਸ ਕਰੇ ਅਤੇ ਪਾਂਡੂਨੰਦਨ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੇ। ਹੁਣ ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪ੍ਰਿਯ ਪੁੱਤਰ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੂੰ ਰਾਜ ਮਿਲਣਾ ਹੀ ਧਰਮ ਹੈ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਕੌਰਵ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਜਾ ਕੇ ਰਣਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਲਈ ਪਏ ਰਹਿਣਗੇ।

हृद्गतःgone into the heart; heart-felt
हृद्गतः:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootहृद् + गत
FormMasculine, Nominative, Singular
तस्यof him/that
तस्य:
Adhikarana
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
यःwhich; who
यः:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Singular
कामःdesire; wish
कामः:
Karta
TypeNoun
Rootकाम
FormMasculine, Nominative, Singular
तम्that (him/it)
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
कुरुध्वम्do (you all); accomplish
कुरुध्वम्:
Karta
TypeVerb
Rootकृ
FormImperative, Second, Plural, Atmanepada
अतन्द्रिताःunwearied; without laziness
अतन्द्रिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootअतन्द्रित
FormMasculine, Nominative, Plural

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
Y
Yudhiṣṭhira
D
Dhṛtarāṣṭra
P
Pāṇḍu
K
Kauravas
R
rājya (kingdom)
R
raṇabhūmi (battlefield)