Shloka 18
उद्योगपर्व — अध्याय १३५: कुन्त्याः कृष्णं प्रति संदेशः
Kuntī’s Message to Kṛṣṇa
Devanagari script
जयो नामेतिहासो<यं श्रोतव्यो विजिगीषुणा । महीं विजययते क्षिप्रं श्रुत्वा शत्रृंक्ष मर्दति
Translation
ਇਹ ‘ਜਯ’ ਨਾਮ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਹੈ। ਜਿੱਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਇਹ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਯੁੱਧ ਨੂੰ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਰਾਜਾ ਛੇਤੀ ਹੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤ ਪਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਤਰੂਆਂ ਨੂੰ ਮਸਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
Word by Word
जयःvictory (as a title/name)
जयः:
Karta
TypeNoun
Rootजय
FormMasculine, Nominative, Singular
नामby name; called
नाम:
TypeIndeclinable
Rootनामन्
इतिहासःlegend; historical narrative
इतिहासः:
Karta
TypeNoun
Rootइतिहास
FormMasculine, Nominative, Singular
अयम्this
अयम्:
Karta
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine, Nominative, Singular
श्रोतव्यःto be heard; should be listened to
श्रोतव्यः:
TypeAdjective
Rootश्रु
FormMasculine, Nominative, Singular, Gerundive (tavya)
विजिगीषुणाby one desiring to conquer
विजिगीषुणा:
Karana
TypeAdjective
Rootविजिगीषु
FormMasculine, Instrumental, Singular
महीम्the earth
महीम्:
Karma
TypeNoun
Rootमही
FormFeminine, Accusative, Singular
विजयतेconquers; wins
विजयते:
TypeVerb
Rootजि
FormPresent, Third, Singular, Atmanepada
क्षिप्रम्quickly
क्षिप्रम्:
TypeIndeclinable
Rootक्षिप्र
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
TypeIndeclinable
Rootश्रु
FormAbsolutive (ktvā)
शत्रून्enemies
शत्रून्:
Karma
TypeNoun
Rootशत्रु
FormMasculine, Accusative, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
मर्दतिcrushes; tramples
मर्दति:
TypeVerb
Rootमृद्
FormPresent, Third, Singular, Parasmaipada
Speaker
पुत्र उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes