Shloka 102
Daṇḍanīti and the King as the Cause of Yuga-Order (दण्डनीतिः राजधर्मश्च युगकारणत्वम्)
दण्डनीतिं पुरस्कृत्य विजाननू क्षत्रिय: सदा । अनवाप्तं च लिप्सेत लब्धं च परिपालयेत्
daṇḍanītiṃ puraskṛtya vijānannū kṣatriyaḥ sadā | anavāptaṃ ca lipseta labdhaṃ ca paripālayet ||
ਦੰਡਨੀਤੀ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ ਖ਼ਤਰੀ ਸਦਾ ਬਿਬੇਕ ਨਾਲ ਵਰਤੇ। ਜੋ ਅਜੇ ਅਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੇ ਅਤੇ ਜੋ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਤੇ ਪਾਲਣਾ ਕਰੇ।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A ruler should make daṇḍanīti (just governance and enforcement) his guiding framework, combining clear judgment with two duties: to pursue what is necessary but not yet secured, and to safeguard what has already been achieved.
In Śānti Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on rājadharma. Here he summarizes a practical maxim of kingship: disciplined statecraft, strategic acquisition, and vigilant preservation of the realm’s gains.