Shloka 41
धर्मद्वारबहुत्वविमर्शः — Reflection on the Many ‘Doors’ of Dharma (Śānti-parva 342)
छादयामि जगदू विश्व भूत्वा सूर्य इवांशुभि: । सर्वभूताधिवास श्च वासुदेवस्ततो हाहम्
chādayāmi jagad viśvaṃ bhūtvā sūrya ivāṃśubhiḥ | sarvabhūtādhivāsaś ca vāsudevas tato hāham ||
ਮੈਂ ਸੂਰਜ-ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਨੂੰ ਢੱਕ ਕੇ ਵਿਆਪ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ; ਅਤੇ ਮੈਂ ਹੀ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਵਾਸ—ਨਿਵਾਸ-ਸਥਾਨ—ਹਾਂ। ਇਸ ਲਈ ਮੇਰਾ ਨਾਮ ‘ਵਾਸੁਦੇਵ’ ਹੈ।
अर्जुन उवाच
Educational Q&A
The verse teaches divine immanence: the Supreme pervades the cosmos like the sun’s rays and is the inner abode/support of all beings; the name “Vāsudeva” is justified by this all-pervading, all-containing nature.
In the Shānti Parva’s doctrinal discourse, a speaker explains the cosmic identity and significance of Vāsudeva, using the sun-and-rays analogy to describe how the divine permeates the universe and serves as the dwelling-place of all creatures.