Shloka 69
Śuka’s Guṇa-Transcendence and Vyāsa’s Consolation (शुकगति-वर्णनम्)
इच्छतोरत्र यो लाभ: स्त्रीपुंसोरमृतोपम: । अलाभ शक्षापि रक्तस्य सो5पि दोषो विषोपम:
icchator atra yo lābhaḥ strī-puṁsor amṛtopamaḥ | alābhaś cāpi raktasya so 'pi doṣo viṣopamaḥ ||
ਜਦੋਂ ਇਸਤ੍ਰੀ ਤੇ ਪੁਰਖ ਪਰਸਪਰ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਦਾ ਲਾਭ ਤੇ ਸੁਖ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗਾ ਮਿੱਠਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੋ ਬਹੁਤ ਆਸਕਤ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਜੇ ਪ੍ਰਿਯ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹੀ ਅਭਾਵ ਦੋਸ਼ ਬਣ ਕੇ ਵਿਸ਼ ਵਰਗਾ ਭਿਆਨਕ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
जनक उवाच
Educational Q&A
Mutual desire can make union feel nectar-like, but attachment (rāga) makes non-attainment poisonous; therefore one should govern desire and avoid clinging that turns absence into suffering and ethical downfall.
King Janaka is speaking in a reflective, didactic context in Śānti Parva, using the contrast of nectar and poison to explain how desire and attachment shape human experience of relationships—pleasure when fulfilled, harm when frustrated.