Shloka 87
Adhyātma–Adhibhūta–Adhidaivata Correspondences and the Triguṇa Lakṣaṇas (Śānti-parva 301)
Devanagari script
आत्मना विप्रहीणानि काष्ठकुड्यसमानि तु । विनश्यन्ति न संदेह: फेना इव महार्णवे
Translation
ਆਤਮਾ ਤੋਂ ਵਿੱਛੁੜ ਕੇ ਇਹ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਲੱਕੜ ਅਤੇ ਕੰਧ ਵਾਂਗ ਜੜ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਕੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ—ਜਿਵੇਂ ਮਹਾਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਉੱਠਿਆ ਫੇਨ ਮਿਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Word by Word
आत्मनाby/with the self (soul)
आत्मना:
Karana
TypeNoun
Rootआत्मन्
FormMasculine, Instrumental, Singular
विप्रहीणानिdeprived of, abandoned by
विप्रहीणानि:
Karta
TypeAdjective
Rootविप्रहीण
FormNeuter, Nominative, Plural
काष्ठकुड्यसमानिlike wood and a wall (i.e., inert)
काष्ठकुड्यसमानि:
Karta
TypeAdjective
Rootकाष्ठकुड्यसमान
FormNeuter, Nominative, Plural
तुindeed/but
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
विनश्यन्तिperish/are destroyed
विनश्यन्ति:
TypeVerb
Rootनश्
FormPresent, Indicative, Third, Plural, Parasmaipada
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
संदेहःdoubt
संदेहः:
Karta
TypeNoun
Rootसंदेह
FormMasculine, Nominative, Singular
फेनाःfoams/bubbles
फेनाः:
Karta
TypeNoun
Rootफेन
FormMasculine, Nominative, Plural
इवlike/as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
महार्णवेin the great ocean
महार्णवे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमहार्णव
FormMasculine, Locative, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes