Shloka 32
जनक–पराशर संवादः — वर्ण-गोत्र-धर्मविचारः
Janaka–Parāśara: Varṇa, Gotra, and Dharma Inquiry
इति बुद्धिगती: सर्वा व्याख्याता यावतीरिह । एतद् बुद्ध्वा भवेद् बुद्धः किमन्यद् बुद्धलक्षणम्
iti buddhigatīḥ sarvā vyākhyātā yāvatīr iha | etad buddhvā bhaved buddhaḥ kim anyad buddhalakṣaṇam ||
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਥੇ ਬੁੱਧੀ ਦੀਆਂ ਜਿੰਨੀ ਵੀ ਗਤੀਆਂ ਅਤੇ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਹਨ, ਸਭ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਜਾਣ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਸੱਚਮੁੱਚ ਗਿਆਨੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਗਿਆਨੀ ਦਾ ਹੋਰ ਕਿਹੜਾ ਲੱਛਣ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Wisdom is defined by clear understanding: once the workings and states of the intellect are properly understood, that very knowledge constitutes the essential mark of a wise person.
In Shanti Parva’s instructional setting, Bhishma concludes a prior exposition on the various ‘courses’ or states of buddhi (intellect), telling the listener that grasping this teaching itself is the decisive criterion of being truly wise.