Shloka 313
Śreyas-nirdeśa (Discerning the Superior Good): Nārada–Gālava Saṃvāda
Devanagari script
वाड्मन:कर्मयज्ञश्व भविष्याम्युदगायने । सूर्यके उत्तरायण होनेपर शान्तिमय यज्ञमें तत्पर
Translation
ਸੂਰਜ ਦੇ ਉੱਤਰਾਯਣ ਹੋਣ ਤੇ ਮੈਂ ਸ਼ਾਂਤਿਮਯ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਤਤਪਰ, ਜਿਤੇੰਦ੍ਰੀ, ਬ੍ਰਹਮ-ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਪਰਾਇਣ ਅਤੇ ਮਨਨਸ਼ੀਲ ਹੋਵਾਂਗਾ। ਜਪ-ਸਵਾਧਿਆਇ ਰੂਪ ਵਾਗ-ਯੱਗ, ਧਿਆਨ ਰੂਪ ਮਨੋ-ਯੱਗ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ-ਵਿਹਿਤ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਕਾਮ ਭਾਵ ਨਾਲ ਕਰਨ ਰੂਪ ਕਰਮ-ਯੱਗ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਦਾ ਮੈਂ ਅਨੁਸ਼ਠਾਨ ਕਰਾਂਗਾ।
Word by Word
वाक्speech
वाक्:
Karta
TypeNoun
Rootवाच्
FormFeminine, Nominative, Singular
मनःmind
मनः:
Karta
TypeNoun
Rootमनस्
FormNeuter, Nominative, Singular
कर्मaction/ritual act
कर्म:
Karta
TypeNoun
Rootकर्मन्
FormNeuter, Nominative, Singular
यज्ञःsacrifice; worship
यज्ञः:
Karta
TypeNoun
Rootयज्ञ
FormMasculine, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
भविष्यामिI shall be / I shall become
भविष्यामि:
TypeVerb
Rootभू
FormSimple Future (Luṭ), First, Singular, Parasmaipada
उदगायनेat the northward course (of the sun); in udagayana/uttarāyaṇa
उदगायने:
Adhikarana
TypeNoun
Rootउदगायन
FormNeuter, Locative, Singular
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Sandhi Notes