Shloka 246
Vānaprastha-vṛtti and the Transition toward the Fourth Āśrama (वानप्रस्थवृत्तिः चतुर्थाश्रमोपक्रमश्च)
Devanagari script
वर्णतो गुह्ते चापि कामात् पिबति चाशयान् | आकाशको सिद्ध करनेवाला पुरुष आकाशमें आकाशके ही समान सर्वव्यापी हो जाता है। वह अपने शरीरको अन्तर्धान करनेकी शक्ति प्राप्त कर लेता है। जिसका जलतत्त्वपर अधिकार होता है
Translation
ਜੋ ਆਕਾਸ਼-ਤੱਤਵ ਨੂੰ ਸਿੱਧ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਵਾਂਗ ਸਰਵਵਿਆਪੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਰੀਰ ਨੂੰ ਅੰਤರ್ಧਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਦਾ ਜਲ-ਤੱਤਵ ਉੱਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੀ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਜਲਾਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Word by Word
वर्णतःfrom/with respect to color/appearance
वर्णतः:
Apadana
TypeNoun
Rootवर्ण
FormMasculine, Ablative, Singular
गुह्येin the secret (place/thing)
गुह्ये:
Adhikarana
TypeNoun
Rootगुह्य
FormNeuter, Locative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
अपिalso/even
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
कामात्by desire; at will
कामात्:
Karana
TypeNoun
Rootकाम
FormMasculine, Ablative, Singular
पिबतिdrinks
पिबति:
TypeVerb
Rootपा (पिब-)
FormPresent, Third, Singular, Parasmaipada
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
आशयान्abodes; receptacles; reservoirs
आशयान्:
Karma
TypeNoun
Rootआशय
FormMasculine, Accusative, Plural
Speaker
व्यास उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes