Shloka 7
असंतोषादिदोष-निरूपणम्
On the Faults of Discontent and the Discipline of Detachment
Devanagari script
मानुषान् कामभोगांस्त्वमैश्वर्य च प्रशंससि । अभोगिनोडबलाश्वैव यान्ति स्थानमनुत्तमम्
Translation
ਭੀਮਸੇਨ! ਤੂੰ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਕਾਮਭੋਗ ਅਤੇ ਐਸ਼ਵਰਯ ਦੀ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰਦਾ ਹੈਂ; ਪਰ ਜੋ ਭੋਗ-ਰਹਿਤ ਹਨ ਅਤੇ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਦਿਆਂ ਕਰਦਿਆਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਗਏ ਹਨ, ਉਹੀ ਰਿਸ਼ੀ-ਮੁਨੀ ਸਰਵੋਤਮ ਪਦ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
Word by Word
मानुषान्humans/men
मानुषान्:
Karma
TypeNoun
Rootमानुष
FormMasculine, Accusative, Plural
कामभोगान्pleasures of desire
कामभोगान्:
Karma
TypeNoun
Rootकामभोग
FormMasculine, Accusative, Plural
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormMasculine, Nominative, Singular
ऐश्वर्यम्lordship/sovereignty
ऐश्वर्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootऐश्वर्य
FormNeuter, Accusative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
प्रशंससिyou praise
प्रशंससि:
TypeVerb
Rootप्र-शंस्
FormPresent, Second, Singular, Parasmaipada
अभोगिनःwithout enjoyment/renouncing pleasures
अभोगिनः:
Karta
TypeAdjective
Rootअ-भोगिन्
FormMasculine, Nominative, Plural
दुर्बलाःweak
दुर्बलाः:
Karta
TypeAdjective
Rootदुर्बल
FormMasculine, Nominative, Plural
एवindeed/only
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
यान्तिgo/attain
यान्ति:
TypeVerb
Rootया
FormPresent, Third, Plural, Parasmaipada
स्थानम्abode/state
स्थानम्:
Karma
TypeNoun
Rootस्थान
FormNeuter, Accusative, Singular
अनुत्तमम्unsurpassed/supreme
अनुत्तमम्:
Karma
TypeAdjective
Rootअनुत्तम
FormNeuter, Accusative, Singular
भीमसेनO Bhimasena
भीमसेन:
TypeNoun
Rootभीमसेन
FormMasculine, Vocative, Singular
Speaker
युधिछिर उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes