Shloka 19
आपद्-राजनीतिः (Āpad-rājanīti) — Policy Options in Multi-Front Crisis
एतच्छुत्वा ततो राजन् स राजा सावरोधन: । संस्पृश्य पादौ शिरसा निपपात द्विजर्षभम्,राजन! ब्राह्मणश्रेष्ठ उस ऋषिकी वह बात सुनकर राजा अपनी रानीके साथ उनके चरणोंका मस्तकसे स्पर्श करके वहीं गिर पड़े
etac chrutvā tato rājan sa rājā sāvarodhanaḥ | saṃspṛśya pādau śirasā nipapāta dvijarṣabham ||
ਹੇ ਰਾਜਨ! ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜਾ ਸਾਵਰੋਧਨ ਆਪਣੀ ਰਾਣੀ ਸਮੇਤ ਉਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਨੂੰ ਮੱਥੇ ਨਾਲ ਛੂਹ ਕੇ ਓਥੇ ਹੀ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਅਤੇ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ।
कृश उवाच
Educational Q&A
The verse highlights humility and submission to dharma: even a king, with worldly power, honors spiritual excellence by bowing at the feet of a foremost Brahmin, signaling that righteous authority and wisdom deserve reverence.
After hearing the sage’s words, King Sāvarodhana, accompanied by his queen, performs a gesture of deep respect—touching the sage’s feet with his head and prostrating—indicating acceptance of the instruction and devotion to the Brahmin’s counsel.