Shloka 23
Jaitrya-nimitta: Signs of Prospective Victory and the Priority of Conciliation (जयलक्षण-निमित्त तथा सान्त्व-प्रधान नीति)
संदर्शेनेव सेनाया भयं भीरून् प्रबाधते | वज्रादिव प्रज्वलितादियं क्व नु पतिष्यति
saṁdarśanenaiva senāyā bhayaṁ bhīrūn prabādhate | vajrādiva prajvalitād iyaṁ kva nu patiṣyati ||
ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹੀ ਡਰਪੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਭੈ ਛਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਜਿਵੇਂ ਅੱਗ ਵਰਗਾ ਜਗਮਗਾਉਂਦਾ ਵਜ੍ਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਣ ਲੱਗਾ ਹੋਵੇ। ਉਹ ਸੋਚਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ‘ਇਹ ਲਸ਼ਕਰ ਆਖ਼ਰ ਕਿਸ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟ ਪਵੇਗਾ?’
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Fear is often born from inner timidity rather than immediate harm; the weak-minded are shaken merely by the appearance of danger, imagining catastrophic outcomes before anything happens.
In Bhishma’s instruction during the Shanti Parva, he uses a vivid simile—an army like a blazing thunderbolt—to describe how cowards panic at the very sight of opposing force, anxiously guessing where it will strike.