Vṛddha-kanyā-carita and Balarāma’s Kurukṣetra Inquiry (वृद्धकन्या-चरितम् / कुरुक्षेत्रफल-प्रश्नः)
प्रस्ुतासि महाभागे सरसो ब्रह्मण: पुरा,“महाभागे! तुम पूर्वकालमें ब्रह्माजीके सरोवरसे प्रकट हुई हो। सरिताओंमें श्रेष्ठ सरस्वती! कठोर व्रतका पालन करनेवाले मुनि तुम्हारी महिमाको जानते हैं। प्रियदर्शने! तुम सदा मेरा भी प्रिय करती रही हो; अतः वरवर्णिनि! तुम्हारा यह लोकभावन महान पुत्र तुम्हारे ही नामपर “सारस्वत” कहलायेगा
prasūtāsi mahābhāge saraso brahmaṇaḥ purā | saritāṃ śreṣṭhe sarasvati kaṭhora-vrata-pālināḥ munayas tava mahimānaṃ viduḥ | priya-darśane tvaṃ sadā mama api priyaṃ karoti | ataḥ vara-varṇini ayaṃ loka-bhāvanaḥ mahān putras tavaiva nāmnā “sārasvata” iti khyātiṃ gamiṣyati ||
ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੇ ਆਖਿਆ—“ਹੇ ਮਹਾਭਾਗੇ! ਤੂੰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਸਰੋਵਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ ਸੀ। ਹੇ ਸਰਸਵਤੀ, ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠੇ! ਕਠੋਰ ਵਰਤ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੁਨੀ ਤੇਰੀ ਮਹਿਮਾ ਜਾਣਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਪ੍ਰਿਯਦਰਸ਼ਨੇ! ਤੂੰ ਸਦਾ ਮੇਰਾ ਵੀ ਹਿਤ ਕਰਦੀ ਰਹੀ ਹੈਂ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਵਰਵਰਨਿਨੀ, ਲੋਕ-ਕਲਿਆਣਕਾਰੀ ਤੇਰਾ ਇਹ ਮਹਾਨ ਪੁੱਤਰ ਤੇਰੇ ਹੀ ਨਾਮ ਤੋਂ ‘ਸਾਰਸਵਤ’ ਕਿਹਾ ਜਾਵੇਗਾ।”
वैशम्पायन उवाच