Shloka 3
Nāradasya Rājadharma-praśnāḥ
Nārada’s Examination of Royal Ethics
Devanagari script
न्यायविद् धर्मतत्त्वज्ञ: षडज्भविदनुत्तम: । ऐक्यसंयोगनानात्वसमवायविशारद:
Transliteration
nyāyavid dharmatattvajñaḥ ṣaḍjñavid anuttamaḥ | aikyasaṃyoganānātvasamavāyaviśāradaḥ ||
Translation
ਉਹ ਨਿਆਇ ਦਾ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਧਰਮ-ਤੱਤਵ ਦਾ ਮਰਮਜ्ञ ਸੀ; ਛੇ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਅਤੁੱਲ ਸੀ। ਏਕਤਾ ਅਤੇ ਸੰਯੋਗ, ਨਾਨਾਤਵ ਅਤੇ ਸਮਵਾਯ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦੀ ਪਰਖ ਵਿੱਚ ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਨਿਪੁਣ ਸੀ।
Word by Word
न्यायविद्knower of justice/logic
न्यायविद्:
Karta
TypeAdjective
Rootन्यायविद् (न्याय + विद्)
FormMasculine, Nominative, Singular
धर्मतत्त्वज्ञःknower of the true principles of dharma
धर्मतत्त्वज्ञः:
Karta
TypeAdjective
Rootधर्मतत्त्वज्ञ (धर्मतत्त्व + ज्ञ)
FormMasculine, Nominative, Singular
षड्जभविद्knower of the ṣaḍja etc. (musical notes/tones)
षड्जभविद्:
Karta
TypeAdjective
Rootषड्जभविद् (षड्जभ + विद्)
FormMasculine, Nominative, Singular
अनुत्तमःunsurpassed, excellent
अनुत्तमः:
Karta
TypeAdjective
Rootअनुत्तम
FormMasculine, Nominative, Singular
ऐक्यसंयोगनानात्वसमवायविशारदःskilled in (the categories of) unity, conjunction, plurality, and inherence
ऐक्यसंयोगनानात्वसमवायविशारदः:
Karta
TypeAdjective
Rootऐक्यसंयोगनानात्वसमवायविशारद (ऐक्य + संयोग + नानात्व + समवाय + विशारद)
FormMasculine, Nominative, Singular
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
V
VaiśampāyanaVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes