Shloka 59

Devanagari script

भवन्तं नाथमासाद्य हावां व्यसनसागरात्‌ । घोरादद्य समुत्तीर्णावुभावज्ञानमोहितौ,“आज आपको अपना रक्षक पाकर हम दोनों संकटके भयानक समुद्रसे पार हो गये। हम दोनों ही अज्ञानसे मोहित हो रहे थे; परंतु आपकी बुद्धिरूपी नौकाका आश्रय लेकर दुःख-शोकके समुद्रसे मन्त्रियोंसहित पार हो गये। अच्युत! हम आपसे ही सनाथ हैं!

Transliteration

bhavantaṁ nātham āsādya hāvāṁ vyasana-sāgarāt | ghorād adya samuttīrṇāv ubhāv ajñāna-mohitau | acyuta! tvad-buddhi-naukā-śaraṇaṁ prāpya duḥkha-śoka-sāgarāt mantri-sahitaṁ samuttīrṇau | tvatta eva sānāthau smaḥ ||

Translation

ਸੰਜਯ ਬੋਲਿਆ—“ਅੱਜ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਾਥ ਵਜੋਂ ਪਾ ਕੇ ਅਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਵਿਪੱਤੀ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਗਏ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਅਗਿਆਨ ਦੇ ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਹੋਏ ਸੀ; ਪਰ ਤੁਹਾਡੀ ਵਿਵੇਕ-ਬੁੱਧੀ ਰੂਪੀ ਨੌਕਾ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈ ਕੇ, ਮੰਤਰੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਦੁੱਖ-ਸ਼ੋਕ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਗਏ ਹਾਂ। ਅਚ੍ਯੁਤ! ਤੁਹਾਡੇ ਕਾਰਨ ਹੀ ਅਸੀਂ ਬੇਸਹਾਰਾ ਨਹੀਂ।”

Word by Word

• {'bhavantam': 'you (honorific accusative singular)', 'nātha': 'protector, lord, refuge', 'āsādya': 'having reached/obtained, having found (gerund)', 'vyasana': 'calamity, misfortune, distress', 'sāgara': 'ocean, vast expanse (metaphor for overwhelming suffering)', 'ghora': 'terrible, dreadful', 'adya': 'today, now', 'samuttīrṇa': 'crossed over, safely passed beyond', 'ubhāv': 'both (of us two)', 'ajñāna': 'ignorance, lack of right knowledge', 'mohita': 'deluded, bewildered', 'acyuta': 'Acyuta (epithet of Kṛṣṇa: ‘the unfailing/unyielding one’)', 'buddhi': 'intelligence, discernment, wise counsel', 'naukā': 'boat (metaphor for guidance that carries one across danger)', 'śaraṇa': 'refuge, shelter', 'duḥkha': 'pain, suffering', 'śoka': 'grief, lamentation', 'mantri-sahita': 'together with the ministers/counsellors', 'sānātha': 'having a protector

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Acyuta (Kṛṣṇa)
• ministers/counsellors (mantri)