Shloka 663
कर्णनिधनवृत्तान्तनिवेदनम् | Reporting Karṇa’s Fall to Yudhiṣṭhira
एतच्छुत्वा ब्रूहि पार्थ यदि वध्यो युधिष्ठिर: । अतः धर्मके लिये झूठ बोलनेपर मनुष्य असत्यभाषणके दोषका भागी नहीं होता। अर्जुन! मैं तुम्हारा हित चाहता हूँ
etac chrutvā brūhi pārtha yadi vadhyo yudhiṣṭhiraḥ | ataḥ dharmakārye lie jhūṭha bolnepara manuṣya asatyabhāṣaṇake doṣakā bhāgī nahīṃ hotā | arjuna! maiṃ tumhārā hita cāhatā hūṃ, isaliye āja maine apnī buddhi aura dharmake anusāra saṅkṣepase tumhāre liye yah vidhipūrvak dharmādharmake nirṇayakā saṅketa batāyā hai | yah sunkara ab tumhīṃ batāo, kyā ab bhī rājā yudhiṣṭhira tumhāre vadhya haiṃ
ਵਾਯੂ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਹੇ ਪਾਰਥ, ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਦੱਸ: ਕੀ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਵਧਯ ਹੈ? ਕਿਉਂਕਿ ਧਰਮ ਲਈ ਬੋਲਿਆ ਝੂਠ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਝੂਠ-ਬੋਲਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਦਾ ਭਾਗੀ ਨਹੀਂ ਬਣਾਉਂਦਾ। ਅਰਜੁਨ, ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਹਿਤ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ; ਇਸ ਲਈ ਅੱਜ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਬੁੱਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ, ਵਿਧੀਪੂਰਵਕ, ਧਰਮ-ਅਧਰਮ ਦੇ ਨਿਰਣੇ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਤੂੰ ਆਪ ਹੀ ਕਹਿ—ਕੀ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਅਜੇ ਵੀ ਤੇਰੇ ਵਧਯ ਹਨ?
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The passage frames a nuanced ethical claim: untruth spoken strictly for a dharmic purpose may not carry the usual moral दोष (fault). Vāyu urges Arjuna to use discernment (buddhi) to decide dharma vs. adharma rather than applying rules mechanically.
Vāyudeva addresses Arjuna (Pārtha) after giving guidance about judging dharma and adharma. He then challenges Arjuna directly: in light of that guidance, should Yudhiṣṭhira be considered ‘vadhya’ (a legitimate target for killing) or not?