Shloka 27
युधिष्ठिरस्य धनंजय-प्रति गर्हा
Yudhiṣṭhira’s Reproach to Dhanaṃjaya
ततः क्षुराभ्यां पाज्चाल्यौ चक्ररक्षौ महात्मन: । जघान चन्द्रदेवं च दण्डधारं च संयुगे,तत्पश्चात् दो क्षुरोंसे महात्मा युधिष्ठिरके चक्ररक्षक दो पांचाल वीर चन्द्रदेव और दण्डधारको युद्धस्थलमें मार डाला
tataḥ kṣurābhyāṃ pāñcālyau cakrarakṣau mahātmanaḥ | jaghāna candradevaṃ ca daṇḍadhāraṃ ca saṃyuge ||
ਸੰਜਯ ਬੋਲਿਆ—ਫਿਰ ਮਹਾਤਮਾ (ਕਰਨ) ਨੇ ਦੋ ਕਸ਼ੁਰ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਮਹਾਨ ਦੇ ਰਥ-ਚੱਕਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੋ ਪਾਂਚਾਲ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਡਿੱਗਾਇਆ; ਅਤੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਚੰਦਰਦੇਵ ਤੇ ਦੰਡਧਾਰ ਨੂੰ ਵੀ ਸੰਘਾਰ ਦਿੱਤਾ।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the harsh reality of kṣatriya warfare: protection, valor, and reputation do not guarantee safety when combat reaches a decisive moment. It implicitly reflects the dharmic tension of battle—duty and skill operate within a tragic field of inevitable loss.
Sañjaya reports that a great warrior uses two razor-edged arrows to kill two Pāñcāla fighters serving as chariot-wheel guards for a noble combatant, and then also kills the named warriors Candradeva and Daṇḍadhāra in the same engagement.