Previous Verse
Next Verse

Shloka 28

Karna Reproves Shalya; Brahmin Reports on Bāhlīkas; Shalya’s Universalizing Rebuttal (कर्ण–शल्य संवादः)

संजय उवाच राजन पूर्वनिमित्तानि धर्मिष्ठानि विचिन्तय,संजयने कहा--राजन्‌! पूर्वकालमें आपने जो चद्यूतक्रीडा आदि धर्मसंगत कारण उपस्थित किये थे, उन्हें याद तो कीजिये। जो मनुष्य बीती हुई बातके लिये पीछे चिन्ता करता है, उसका वह कार्य तो सिद्ध होता नहीं, केवल चिन्ता करनेसे वह स्वयं नष्ट हो जाता है

sañjaya uvāca | rājan pūrvanimittāni dharmiṣṭhāni vicintaya | yo hi bhūtaprakāśe 'rthe paścāc cintayate naraḥ | tasya tat karma naiva syāt cintayā caiva naśyati ||

ਸੰਜਯ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹ ਪੁਰਾਣੇ ਕਾਰਣ ਯਾਦ ਕਰਕੇ ਵਿਚਾਰੋ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਧਰਮ-ਅਨੁਕੂਲ ਦੱਸਿਆ ਸੀ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਗੱਲ ਲਈ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਚਿੰਤਾ ਕਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕੰਮ ਨਾ ਤਾਂ ਮੁੜ ਸਿੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਬਦਲਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

संजयःSanjaya
संजयः:
Karta
TypeNoun
Rootसंजय
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect (Paroksha-bhuta), Third, Singular, Parasmaipada
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
पूर्व-निमित्तानिformer causes/grounds
पूर्व-निमित्तानि:
Karma
TypeNoun
Rootनिमित्त
FormNeuter, Accusative, Plural
धर्मिष्ठानिmost righteous; in accordance with dharma
धर्मिष्ठानि:
Karma
TypeAdjective
Rootधर्मिष्ठ
FormNeuter, Accusative, Plural
विचिन्तयconsider; reflect upon
विचिन्तय:
TypeVerb
Rootचिन्त्
FormImperative, Second, Singular, Parasmaipada

संजय उवाच

S
Sañjaya
D
Dhṛtarāṣṭra