Previous Verse
Next Verse

Shloka 18

Pāṇḍya-vadha-anantaram Arjunasya Pravṛttiḥ

Arjuna’s Response and the Renewed Battle

संधाय नाराचवरान्‌ दशाशु द्रौणिस्त्वरन्नेकमिवोत्ससर्ज । तेषां च पज्चार्जुनमभ्यविध्यन्‌ पज्चाच्युतं निर्बिभिदु: सुपुड्खा:,तब अभ्व॒त्थामाने बड़ी उतावलीके साथ अपने धनुषपर दस उत्तम नाराच रखे और उन सबको एकके ही समान एक साथ छोड़ दिया। उनमेंसे पाँच सुन्दर पंखवाले नाराचोंने अर्जुनको बींध डाला और पाँचने श्रीकृष्णको क्षत-विक्षत कर दिया

sandhāya nārācavarān daśāśu drauṇis tvarann ekam ivotsasarja | teṣāṃ ca pañcārjunam abhyavidhyan pañcācyutaṃ nirbibiduḥ supuṅkhāḥ ||

ਸੰਜਯ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਦ੍ਰੋਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਸ਼ਵੱਥਾਮਾ ਨੇ ਜਲਦੀ ਨਾਲ ਧਨੁਸ਼ ਉੱਤੇ ਦਸ ਉੱਤਮ ਨਾਰਾਚ ਤੀਰ ਚੜ੍ਹਾਏ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਨੋ ਇਕੋ ਤੀਰ ਹੋਣ, ਇਕੱਠੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪੰਜ ਸੁੰਦਰ ਪਰਾਂ ਵਾਲੇ ਬਾਣ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਪੰਜ ਅਚ੍ਯੁਤ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਭੇਦ ਕੇ ਘਾਇਲ ਕਰ ਗਏ।

संधायhaving fixed/placed (on the bow)
संधाय:
TypeVerb
Rootसम्-धा (धातु √धा)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), परस्मैपद-भाव, —, —, —
नाराच-वरान्excellent iron arrows (narācas)
नाराच-वरान्:
Karma
TypeNoun
Rootनाराच + वर
Formपुं, द्वितीया, बहुवचन
दशten
दश:
TypeAdjective
Rootदशन् (संख्या)
Form—, द्वितीया, बहुवचन (अव्ययवत् संख्या-विशेषण)
आशुquickly
आशु:
TypeIndeclinable
Rootआशु
Formtrue
द्रौणिःDrauṇi (Aśvatthāmā)
द्रौणिः:
Karta
TypeNoun
Rootद्रौणि (द्रोण-पुत्रः)
Formपुं, प्रथमा, एकवचन
त्वरन्hastening
त्वरन्:
TypeVerb
Rootत्वर् (धातु √त्वर्)
Formशतृ (present active participle), पुं, प्रथमा, एकवचन
एकम्as one (single)
एकम्:
TypeAdjective
Rootएक
Formनपुं, द्वितीया, एकवचन
इवas if/like
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
Formtrue
उत्ससर्जhe discharged/let fly
उत्ससर्ज:
TypeVerb
Rootउत्-√सृज्
Formलिट् (परोक्शभूत/Perfect; epic aorist-like usage), प्रथम, एकवचन, परस्मैपद
तेषाम्of those (arrows)
तेषाम्:
TypePronoun
Rootतद्
Form—, षष्ठी, बहुवचन
and
:
TypeIndeclinable
Root
Formtrue
पञ्चfive
पञ्च:
TypeAdjective
Rootपञ्चन् (संख्या)
Form—, प्रथमा/द्वितीया (अव्ययवत् संख्या-विशेषण), बहुवचन (अर्थतः)
अर्जुनम्Arjuna
अर्जुनम्:
Karma
TypeNoun
Rootअर्जुन
Formपुं, द्वितीया, एकवचन
अभ्यविध्यन्they pierced
अभ्यविध्यन्:
TypeVerb
Rootअभि-√व्यध्
Formलङ् (imperfect), प्रथम, बहुवचन, परस्मैपद
पञ्चfive
पञ्च:
TypeAdjective
Rootपञ्चन् (संख्या)
Form—, प्रथमा/द्वितीया (अव्ययवत्), बहुवचन (अर्थतः)
अच्युतम्Acyuta (Kṛṣṇa)
अच्युतम्:
Karma
TypeNoun
Rootअच्युत
Formपुं, द्वितीया, एकवचन
निर्बिभिदुःthey tore/pierced through
निर्बिभिदुः:
TypeVerb
Rootनिर्-√भिद्
Formलिट् (perfect; epic past), प्रथम, बहुवचन, परस्मैपद
सुपुङ्खाःhaving fine feathers (well-fletched)
सुपुङ्खाः:
Karta
TypeAdjective
Rootसु + पुङ्ख
Formपुं, प्रथमा, बहुवचन

संजय उवाच

S
Sañjaya
A
Aśvatthāman (Drauṇi)
D
Droṇa
A
Arjuna
K
Kṛṣṇa (Acyuta)
N
nārāca arrows
B
bow