Shloka 34
Droṇa-pātana-paripṛcchā (Inquiry into the Fall of Droṇa) | द्रोणपातनपरिपृच्छा
द्यां धरां खं दिशो वापि प्रदिशश्वानुनादयन् | अहो धिगिति भूतानां शब्द: समभवद् भृशम्,उस समय स्वर्गलोक, भूलोक, अन्तरिक्षतोक, दिशाओं तथा विदिशाओंको भी प्रतिध्वनित करता हुआ समस्त प्राणियोंका 'अहो! धिक्कार है!” यह शब्द वहाँ जोर-जोरसे गूँजने लगा
dyāṃ dharāṃ khaṃ diśo vāpi pradiśaś cānunādayan | aho dhig iti bhūtānāṃ śabdaḥ samabhavad bhṛśam ||
ਉਸ ਵੇਲੇ ਸਵਰਗ, ਧਰਤੀ, ਅੰਤਰਿਕਸ਼, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਤੱਕ ਗੂੰਜ ਪੈਦਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਵਿਚ ‘ਅਹੋ! ਧਿਕ्कार!’ ਦਾ ਭਿਆਨਕ ਸ਼ਬਦ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਉੱਠਿਆ।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights ethical revulsion at adharma in war: when violence crosses moral limits, it provokes universal censure—symbolically shown as a cry of “shame” echoing through all realms.
Sañjaya reports that a tremendous outcry—“Alas! Shame!”—arose and reverberated everywhere (heaven, earth, sky, all directions), indicating a climactic, disturbing event on the battlefield that shocks all beings.