Shloka 54
Devanagari script
एवमुक्तस्ततो भीमो द्रोणपुत्रमरिंदमम् । अभ्ययान्मेघघोषेण रथेनादित्यवर्चसा,अर्जुनके ऐसा कहनेपर भीमसेन अकेले ही सूर्यके समान तेजस्वी तथा मेघगर्जनाके समान गम्भीर घोष करनेवाले रथके द्वारा शत्रुदमन द्रोणपुत्रका सामना करनेके लिये चल दिये
Transliteration
evam uktas tato bhīmo droṇaputram ariṃdamam | abhyayān meghaghoṣeṇa rathenādityavarcāsā ||
Translation
ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਇਹ ਕਹਿਣ ਤੇ ਭੀਮ ਸ਼ਤਰੂਦਮਨ ਦ੍ਰੋਣਪੁੱਤਰ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ। ਉਹ ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਐਸੇ ਰਥ ਵਿੱਚ ਧਾਵਾ ਕਰ ਗਿਆ ਜਿਸ ਦੀ ਗੂੰਜ ਬੱਦਲਾਂ ਦੀ ਗਰਜ ਵਰਗੀ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਸ ਦੀ ਚਮਕ ਸੂਰਜ ਸਮਾਨ ਸੀ।
Word by Word
एवम्thus
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
उक्तःhaving been spoken to / addressed
उक्तः:
Karta
TypeVerb
Rootवच्
FormPast passive participle; masculine; nominative; singular
ततःthen; thereafter
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
भीमःBhima
भीमः:
Karta
TypeNoun
Rootभीम
FormMasculine; nominative; singular
द्रोणपुत्रम्Drona's son (Ashvatthaman)
द्रोणपुत्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootद्रोणपुत्र
FormMasculine; accusative; singular
अरिंदमम्enemy-subduing
अरिंदमम्:
Karma
TypeAdjective
Rootअरिंदम
FormMasculine; accusative; singular
अभ्ययात्advanced; went forth toward
अभ्ययात्:
TypeVerb
Rootअभि-या
FormImperfect (laṅ); 3rd person; singular; parasmaipada
मेघघोषेणwith (a) cloud-like roar
मेघघोषेण:
Karana
TypeNoun
Rootमेघघोष
FormMasculine; instrumental; singular
रथेनby/with a chariot
रथेन:
Karana
TypeNoun
Rootरथ
FormMasculine; instrumental; singular
आदित्यवर्चसाwith sun-like radiance
आदित्यवर्चसा:
Karana
TypeAdjective
Rootआदित्यवर्चस्
FormNeuter; instrumental; singular
Speaker
अजुन उवाच
Characters & Entities
A
ArjunaB
Bhīma (Bhīmasena)D
Droṇaputra (Aśvatthāmā)C
Chariot (ratha)S
Sun (Āditya)T
Thundercloud (megha)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes