Previous Verse
Next Verse

Shloka 43

निकृष्टयुद्धे द्रोणस्य नान्येषां सन्ति ते शरा: । तदनन्तर, उस युद्ध-संकटके समय विप्रवर द्रोणाचार्यने एक हजार बाणोंसे धुृष्टद्युम्नकी सौ चाँदवाली ढाल और तलवार काट गिरायी। निकटसे युद्ध करते समय उपयोगमें आनेवाले जो एक बित्तेके बराबर वैतस्तिक नामक बाण होते हैं, वे समीपसे भी युद्ध करनेमें कुशल द्रोणाचार्यके ही पास थे, दूसरोंके नहीं ।। ४१-४२ $ ।। ऋते शारद्वतात्‌ पार्थाद्‌ द्रौणेवैंकर्तनात्‌ तथा

nikṛṣṭa-yuddhe droṇasya nānyeṣāṁ santi te śarāḥ | tad-anantaraṁ yuddha-saṅkaṭe tasmin samaye vipra-varaḥ droṇācāryaḥ sahasra-bāṇaiḥ dhṛṣṭadyumnasya śata-candra-vālīṁ ḍhālaṁ asiṁ ca chittvā pātayām āsa | nikṛṣṭa-yuddhe prayujyamānā ye eka-vitti-pramāṇā vaitastikā nāma śarāḥ, te samīpataḥ api yoddhuṁ kuśalasya droṇācāryasyaiva āsan, anyeṣāṁ na ||

ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ‘ਵੈਤਸਤਿਕ’ ਤੀਰ ਦ੍ਰੋਣ ਕੋਲ ਹੀ ਸਨ; ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਕੋਲ ਨਹੀਂ। ਉਸ ਯੁੱਧ-ਸੰਕਟ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਰੋਣਾਚਾਰਯ ਨੇ ਹਜ਼ਾਰ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ ਦੀ ਸੌ ਚੰਦ-ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਾਲੀ ਢਾਲ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਤਲਵਾਰ ਕੱਟ ਕੇ ਡਾਹ ਦਿੱਤੀ; ਇੱਕ ਬਿੱਤਾ ਮਾਪ ਦੇ, ਨਜ਼ਦੀਕੋਂ ਲੜਾਈ ਲਈ ਬਣੇ ‘ਵੈਤਸਤਿਕ’ ਤੀਰ ਦ੍ਰੋਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਦੇ ਪਾਸ ਨਹੀਂ ਸਨ।

ऋतेexcept, without
ऋते:
Apadana
TypeIndeclinable
Rootऋते (avyaya)
शारद्वतात्from/than Śāradvata (Droṇa)
शारद्वतात्:
Apadana
TypeNoun
Rootशारद्वत (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Ablative, Singular
पार्थात्from/than Pārtha (Arjuna)
पार्थात्:
Apadana
TypeNoun
Rootपार्थ (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Ablative, Singular
द्रौणेin/with the son of Droṇa (Aśvatthāman)
द्रौणे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootद्रौण (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular
एवonly, indeed
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव (avyaya)
एकर्तनात्from/than Ekartana (Karna)
एकर्तनात्:
Apadana
TypeNoun
Rootएकर्तन (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Ablative, Singular
तथाand also, likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा (avyaya)

संजय उवाच

S
Sañjaya
D
Droṇa (Droṇācārya)
D
Dhṛṣṭadyumna
V
vaitastika arrows
S
shield (hundred-moon-emblem)
S
sword